<img height="1" width="1" style="display:none" src="https://www.facebook.com/tr?id=625554890944361&ev=PageView&noscript=1" />

Τι μας έμαθε ο Tony Soprano

Μετά τον ξαφνικό θάνατο του James Gandolfini διαβάσαμε, θυμηθήκαμε και είδαμε τόσο πολύ "Sopranos" σε μια βδομάδα, που το μόνο δίκαιο ήταν να αφιερώσουμε ένα κείμενο στον Tony.

Tony Soprano. Δεν τον λες και πολιτισμένο άντρα. Σίγουρα όχι λεπτεπίλεπτος, συναισθηματικός τύπος με έγνοια για το σωστό και το λάθος. Ή μήπως το λες; Επειδή τίποτα δεν είναι άσπρο-μαύρο, μελετώντας ξανά τον Tony Soprano μετά τον θάνατο του μεγάλου James Gandolfini, θυμηθήκαμε πως ακόμα κι οι μεγαλύτεροι αντι-ήρωες έχουν πράγματα να μας δώσουν.

Σε όλη τη διάρκεια της σειράς ο Tony προσπαθούσε να βρει τη θέση του στην ιεραρχία της τοπικής μαφίας, την ώρα που αγωνιούσε να μην χάσει τον έλεγχο της οικογένειάς του. Αποτέλεσμα; Να χάσει τις αισθήσεις του επειδή πέταξαν μακριά ένα μάτσο πάπιες. Άρα, ψυχολόγος. Άρα, όλο και μεγαλύτερη αίσθηση του εαυτού του. Καθώς η σειρά προχωρούσε, ο Tony μας χάρισε μεγάλες ατάκες, στιγμές και μαθήματα ζωής. Αυτά είναι μερικά από αυτά.

“Αυτοί που θέλουν σεβασμό, δίνουν σεβασμό.”

Κάποια στιγμή στη διάρκεια της σειράς η Melfi αναρωτήθηκε αν απλά όλο αυτό τον καιρό βοηθούσε ένα τέρας να γίνει ικανότερο τέρας. Όχι να της δώσουμε αμφιβολίες για το λειτούργημά της, αλλά ναι. Ο Tony αποκτούσε μια όλο και καλύτερη αίσθηση των ανθρώπων που είχε απέναντί του, να καταλαβαίνει τι θέλουν και τι χρειάζονται. Και όλα ξεκινούν από την πολύ βασική αυτή αρχή. Φέρσου στον άλλον σωστά, αν περιμένεις το ίδιο. Καλύτερα να χτίζεις εμπιστοσύνη και σχέσεις αλληλοστήριξης, παρά σχέσεις φόβου και εξάρτησης.

“Τι να το κάνεις ένα άδειο όπλο;”

Ο Tony είναι ίσως ο πιο δυναμικός και αποφασιστικός χαραρκτήρα που έχουμε γνωρίσει στην τηλεόραση. Δεν δίστασε ποτέ απέναντι στην οποιαδήποτε πρόκληση, στο οποιοδήποτε εμπόδιο, και κυριότερα δεν έπαιξε ποτέ με την ιδέα των αγαπημένων παιδιών. Δηλαδή ναι, άνθρωποι είμαστε, πάντα κάποιον θα τον αγαπάμε πιο πολύ από τον άλλον, αλλά στην κρίσιμη ώρα θέλει ψυχρό αίμα.

Σύμφωνοι, ο  Tony χρησιμοποιούσε αυτό το χάρισμά του για να καθαρίζει ακόμα και τους λατρεμένους του ανθρώπους όταν μάθαινε ότι επρόκειτο να τον προδώσουν, όμως ας μην το κοιτάμε τόσο συγκεκριμένα. Ας πάρουμε αυτή την αρετή κι ας την χρησιμοποιήσουμε με γενικότερους, πιο νόμιμους, πιο ηθικούς τρόπους: Όταν έρχεται η ώρα της απόφασης, θες καθαρό μυαλό. Και πρέπει να είσαι έτοιμος να τραβήξεις τη σκανδάλη. Εχμ, να "τραβήξεις τη σκανδάλη" εννοούμε. Ελπίζουμε.

“Δεν έχεις καμία γαμημένη ιδέα τι σημαίνει να είσαι νούμερο ένα. Κάθε απόφαση που παίρνεις επηρεάζει τα πάντα. Είναι υπερβολικά πολύ για να το αντιμετωπίσεις. Και στο τέλος είσαι εντελώς μόνος με όλα.”

Υπάρχουν δύο ειδών ηγέτες. Εκείνοι που δείχνουν τους υπαρχηγούς τους και ρίχνουν το φταίξιμο όπου γίνεται, και υπάρχουν κι εκείνοι που το παίρνουν όλο πάνω τους. Ναι, το δεύτερο είναι πιο δύσκολο. Και πιο μοναχικό. Αλλά κάνει για ισχυρότερους ηγέτες και για ανθρώπους που ξέρουν πως μπορούν να σε εμπιστευτούν αν εσύ ο ίδιος είσαι έμπιστος.

“Ακόμα κι ένα χαλασμένο ρολόι δείχνει τη σωστή ώρα δύο φορές τη μέρα.”

 

Ακούγεται προφανές αλλά θα εκπλαγείς από το πόσες φορές χάνουμε την ευρύτερη εικόνα μπροστά στην πρόσκαιρη ικανοποίηση μιας μικρής επιβεβαίωσης. Κοινώς, μην στέκεσαι στο αν συμφωνείς με κάποιον ή αν συμβαδίσουν προς στιγμήν τα συμφέροντά σας. Κοίτα από πίσω. Δες από πού έρχεται και πού πάει. Ψάξε τους λόγους, όχι τα επιφανειακά, πρόσκαιρα αποτελέσματα.

“Αγόρασε γη, A.J., επειδή ο Θεός δεν θα φτιάξει περισσότερη.”

Ακούγεται υπερβολικά συγκεκριμένο, αλλά είναι πολύ δυνατή συμβουλή στην πραγματικότητα.  Ο Τony το είπε στον γιο του επαναλαμβάνοντας τη συμβουλή ενός ξαδέρφου της γυναίκας του. Μπορείς όμως εύκολα να το επεκτείνεις σε κάθε πτυχή της ζωής σου: Όταν κάτι είναι τόσο σταθερό, μη φοβάσαι να επενδύσεις σε αυτό. Είτε είναι άνθρωποι είτε ιδέες.

“Απλά είμαι θυμωμένος.”

Κάποιες φορές είναι το υγιέστερο πράγμα του κόσμου, απλά να είσαι θυμωμένος. Δεν εκλογικεύονται όλα.

“Μια λάθος απόφαση είναι καλύτερη από την αναποφασιστικότητα.”

Αυτή είναι ίσως η μεγαλύτερη αλήθεια που έχει πει ποτέ ο Tony. Παιδιά, έτσι είναι, πάντα το λέγαμε: Καλύτερα να μετανιώνεις για κάτι που έκανες, παρά για κάτι που δεν έκανες.

“---”

Ποτέ δεν μπορείς να ξέρεις πότε θα φτάσει το τέλος. Κι όταν φτάσει, δε θα το καταλάβεις καν. Παραλλαγή της ιδέας πως "είναι πάντα ξαφνικό", είναι ένα μάθημα ζωής (και θανάτου) που δεν εξαντλείται στις φιλοσοφικές του προεκτάσεις, αλλά αφορά και την πολύ αληθινή γύρω μας καθημερινότητα: Αφού ποτέ δεν ξέρουμε πότε θα τελειώσει ο χρόνος μας, ας μην ζούμε λες και ακολουθώντας μια αντίστροφη μέτρηση προς το άγνωστο.

“Το 'θυμάσαι όταν' είναι η χαμηλότερη μορφή συζήτησης.”

Και σκέψης γενικότερα, να προσθέσουμε. Ο Tony Soprano ήταν ένας βαθιά διχασμένος άνθρωπος, όπως όλοι μας άλλωστε. Από τη μία ήταν ο κατεξοχήν τύπος που θυμόταν τα παλιά με εξιδανικευτικό τρόπο (“που είναι ο δυνατός, σιωπηλός τύπος; αυτός ήταν άντρας”) αλλά από την άλλη είχε την επίγνωση του ότι το να κοιτάς μελαγχολικά προς τα πίσω, δεν σημαίνει ούτε ότι τα παλιά ήταν καλύτερα, ούτε ότι τα σημερινά δεν αξίζουν. Σημαίνει πως απλά δεν έχεις όρεξη να αναλύσεις αυτό που ζεις.

“Οικογένεια: Οι μόνοι που δε θα σε προδώσουν ποτέ.”

Ο Tony Soprano βάζει πάντα πρώτη τη φαμίλια. Τώρα, ποια από τις δύο εννοούμε, αυτό είναι κάτι που υποθέτω έχει να κάνει με ένα αιώνιο ερώτημα της σειράς, η οποία ακολουθεί τις καθημερινές μάχες ενός απλού, εχμ, μαφιόζου της διπλανής πόρτας, ο οποίος προσπαθεί να βρει την ισορροπία ανάμεσα στο ρόλο του στη Μαφία, στο ρόλο του ως οικογενειάρχη, και στο να μπορεί απλά να είναι ΟΚ με τον εαυτό του.

Όμως σε κάθε περίπτωση, ο Tony Soprano ήταν ένας άνθρωπος που έβαζε την οικογένεια πρώτη. Νοιαζόταν πάντα για τα παιδιά του και τη γυναίκα του, ακόμα και με έναν συχνά παλιομοδίτικο, σχεδόν πάντα ζωώδη τρόπο. Δεν είχε τρόπο, είχε ένστικτα. Κλασικός αυστηρός πατέρας που δε μιλάει δε μιλάει, αλλά άμα τον φτάσεις στα όρια για τα παιδιά του, θα σου χαμογελάσει φιλικά χαϊδεύοντας ένα τσεκούρι, για παράδειγμα.

“Τα κάνεις θάλασσα μια φορά, χάνεις δυο δόντια.”

ΟΚ, ναι. Υποθέτω υπάρχουν αυτοί που συγχωρούν και βλέπουν τα πάντα ως εξέλιξη, ότι είμαστε το σύνολο των λαθών μας κλπ κλπ. Κι ύστερα υπάρχει ο Tony Soprano, που ξέρει πως όταν κάνεις μια βλακεία, θα την πληρώσεις. Δεν έχει συγχωροχάρτια. Τα λάθη επιστρέφονται. Χάνεις δυο δόντια.

Αν είσαι τυχερός.

ADVERTISING
  • top stories
  • BEST OF NETWORK

ΤΗΛΕΟΡΑΣΗ