5 βραβευμένα ντοκιμαντέρ από γυναίκες που θα δεις στο Netflix και θα αλλάξουν την οπτική σου

Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα της Γυναίκας, διαλέγουμε 5 ντοκιμαντέρ στο Netflix από γυναίκες σκηνοθέτριες με σημαντικό αντίκτυπο και βραβεύσεις.

Ως είδος που βασίζεται κυρίως στην ανεξάρτητη παραγωγή—όπου η δύναμη του μηνύματος έχει μεγαλύτερη σημασία από τα μεγάλα budgets ή το εντυπωσιακό marketing—το ντοκιμαντέρ έχει καταφέρει να ανοίξει δρόμο ώστε να αναδειχθούν πολλές γυναίκες δημιουργοί.

Για πολλές από αυτές τις σκηνοθέτριες, οι ταινίες τους λειτουργούν ως καμβάς που αντανακλά την επιθυμία τους να δώσουν φωνή σε όσους δεν ακούγονται, και να πυροδοτήσουν ουσιαστικές συζητήσεις γύρω από θέματα που συχνά παραμένουν στο περιθώριο. Ταυτόχρονα, τα έργα τους αποκαλύπτουν πόσο σημαντική είναι η εκπροσώπηση των ανθρώπων, της φυλής και της ενσυναίσθησης.

The Perfect Neighbor

Kαινοτόμο ως φόρμα αλλά και απαραίτητο, το τεταμένο true crime ντοκιμαντέρ της σκηνοθέτριας Geeta Gandbhir ανασυνθέτει μία αντιπαράθεση γειτόνων – από την πρώτη κιόλας κλήση στο 911 μέχρι την τελική ετυμηγορία του δικαστηρίου – σχεδόν εξ ολοκλήρου από επίσημα πλάνα, τα περισσότερα εκ των οποίων τραβήχτηκαν από κάμερες σώματος της αστυνομίας. Το θρίλερ που προκύπτει ξεδιπλώνεται σαν διασταύρωση Paranormal Activity και του End of Watch, αφήνοντας το κοινό ελεύθερο να βγάλει τα συμπεράσματά του από τα στοιχεία που καταγράφηκαν στην κάμερα.

Ανασυνθέτοντας μια κλιμακούμενη διαμάχη από τέτοιες βιντεοσκοπήσεις, η δημιουργός αποκαλύπτει το πώς οι λευκοί πολίτες προσπαθούν να αξιοποιήσουν την αστυνομία εναντίον μη λευκών ανθρώπων, καταλήγοντας ενίοτε σε τραγωδίες.

Το ντοκιμαντέρ είναι αυτή τη στιγμή το φαβορί για την κατηγορία Όσκαρ Καλύτερου Ντοκιμαντέρ.

Athlete A

Ο Larry Nassar είναι ένας καταδικασμένος σεξουαλικός παραβάτης που ως γιατρός, της εθνικής ομάδας των USA Gymnastics, είχε παρενοχλήσει και κακοποιήσει σεξουαλικά πάνω από 250 γυναίκες και κορίτσια, ανάμεσά τους και Ολυμπιονίκες όπως τις Simone Biles και Aly Raisman.

Το Athlete A της Bonni Cohen και του Jon Shenk ακολουθεί τους ρεπόρτερ της Indianapolis Star που αποκάλυψαν τις πράξεις κακοποίησης του γιατρού, καταγράφει μαρτυρίες αθλητριών όπως της Maggie Nichols. Αυτή είναι η Athlete A, πρώην αθλήτρια της USA Gymnastics, και η πρώτη γυμνάστρια που υπέβαλε επίσημη καταγγελία εναντίον του Larry Nassar — μια καταγγελία που τελικά οδήγησε στη νομική του λογοδοσία.

Το ντοκιμαντέρ λειτουργεί ταυτόχρονα ως μία σχολαστική αποδόμηση της υπόθεσης εναντίον του Nassar, αλλά και ως μια συναισθηματική αποφόρτιση για τα πολλά θύματά του. Στο τέλος ωστόσο, οι αποκαλύψεις του ντοκιμαντέρ δεν αφήνουν περιθώρια – δεν απαιτούν τίποτα λιγότερο από την πλήρη διάλυση κάθε τοξικής πτυχής της USA Gymnastics. Δεν το κάνει με διδακτικό ή υστερικό τόνο, αλλά στηρίζεται σε μία βασική πεποίθηση: πως όλα από κάπου ξεκίνησαν. Και έως το σήμερα, κατά τα φαινόμενα, το Athlete A έχει συμβάλλει ώστε η USA Gymnastics να εξυγιανθεί.

Το φιλμ είχε βραβευτεί στα Critics’ Choice Awards.

13th

Η καλύτερη δουλειά της Ava Duvernay (Selma, When They See Us) ως τώρα αναφέρεται στην 13η Τροπολογία του Αμερικανικού Συντάγματος που ορίζει πως «ούτε η δουλεία ούτε η καταναγκαστική εργασία, με την εξαίρεση της τιμωρίας εγκλήματος για το οποίο έχει ο διάδικος καταδικαστεί, δεν θα υπάρξουν στις Ηνωμένες Πολιτείες».

Η DuVernay καταγράφει με νηφαλιότητα την προοδευτική εξέλιξη και ερμηνεία της τροπολογίας μέχρι τις σημερινές, δυσανάλογα μαζικές ποινικοποιήσεις της μαύρης κυρίως κοινότητας και τη συμβολή τους στη βιομηχανία των σωφρονιστικών ιδρυμάτων, φτιάχνοντας μίας ιστορικής σημασίας σύνθεση από εξομολογήσεις ακτιβιστών, πολιτικών, ιστορικών επιστημόνων και πρώην φυλακισμένων.

Το 13th ήταν υποψήφιο για Όσκαρ στην κατηγορία Καλύτερου Ντοκιμαντέρ.

The Martha Mitchell Effect

Προτεινόμενο για το βραβείο Καλύτερης Μικρού Μήκους Ταινίας στα Oscars του 2022, το The Martha Mitchell Effect εξετάζει μέσα σε 40 περιεκτικά λεπτά, την περίοδο κατά την οποία η σύζυγος του γενικού εισαγγελέα και επικεφαλής της προεκλογικής εκστρατείας του Προέδρου των Η.Π.Α. Richard Nixon αρνήθηκε να μείνει σιωπηλή. Αντιθέτως, η Martha Mitchell εξελίχθηκε σε μία ξεχωριστή μιντιακή προσωπικότητα και τελικά έγινε μία από τις πρώτες που απέδωσαν δημόσια το σκάνδαλο Watergate scandal στον ίδιο τον Πρόεδρο και στον στενό του κύκλο. Μάλιστα, στις ηχογραφήσεις του από τον Λευκό Οίκο, ο Richard Nixon αναφέρει πως, «αν δεν υπήρχε η Martha Mitchell, ο John N. Mitchell δεν θα είχε αφήσει αυτή την ιστορία του Watergate scandal να ξεφύγει από τον έλεγχο».

Η δημόσια περσόνα της Mitchell ήταν ένα παράξενο μείγμα: κάτι ανάμεσα σε φλύαρη θεία από τον αμερικανικό Νότο και έμπειρη κοσμική φιγούρα της Ουάσιγκτον. Συνδύαζε αυτή την εικόνα με ένα ένστικτο για το πώς δημιουργείται μία είδηση και με άψογο κωμικό timing. Αν τη μετέφερες στο σήμερα, θα ήταν σίγουρα αγαπημένη των τηλεοπτικών πάνελ των ειδήσεων της καλωδιακής, και πιθανότατα καλεσμένη σε εκπομπές όπως το The Late Show with Stephen Colbert.

Η συν-σκηνοθέτρια και μοντέρ του The Martha Mitchell Effect, Anne Alvergue, επιχειρηματολογεί για το πώς οι πολιτικές δυνάμεις ενώθηκαν για να τη φιμώσουν, το διατυπώνει καθαρά, και τιμάει την ηρωίδα του ως μια γυναίκα που αρνήθηκε να υποταχθεί. Παρά τη μικρή διάρκειά του, υφαίνει τα κοινωνικά ήθη και τον διάχυτο σωβινισμό της εποχής σε μια αφήγηση που σφύζει από την εκρηκτική προσωπικότητα της Martha Mitchell και τη χαρισματική της ικανότητα.

Shirkers

Η Sandi Tan ήταν 19 ετών και ζούσε ακόμα στη Σιγκαπούρη στις αρχές των ‘90s όταν ο μέντορας, καθηγητής και φίλος της, George Cardona, έκλεψε τις μπομπίνες της ταινίας που γύριζαν μαζί και έφυγε για την Αμερική.

Παραπάνω από δύο δεκαετίες μετά, η χήρα του Cardona τής έστειλε ταχυδρομικά το υλικό που θα ονομαζόταν Shirkers αν ποτέ ολοκληρωνόταν και, ποιος ξέρει, μπορεί να είχε εκκινήσει την αναγέννηση του σιγκαπουριανού κινηματογράφου πριν το Mee Pok Man. Αυτή είναι η εικασία και το όνειρο που αφηγείται η Tan στο non-fiction φιλμ της, αλλά έχουν όλα ρεαλιστική βάση.

Το σημερινό Shirkers στο Netflix είναι μία σκληρή αυτοπροσωπογραφία, ένα true crime ντοκιμαντέρ, μία ελεγεία για τη Σιγκαπούρη πριν τη βιομηχανοποιήσουν οι ουρανοξύστες της, ένα ερωτικό γράμμα στο σινεμά και τη δημιουργία του. Από τις καλύτερες και πιο παραγνωρισμένες ταινίες του 2017. Είχε, επίσης, βραβευτεί με το Βραβείο Σκηνοθεσίας Ντοκιμαντέρ στο Φεστιβάλ Sundance.

ΣΧΕΤΙΚΟ ΘΕΜΑ