Από το Cape Fear ως το Day of the Jackal: Όταν το κινηματογραφικό θρίλερ γίνεται prestige TV

Αυτό το καλοκαίρι, στο Apple TV+, η νέα πρεστίζ, ενήλικη πρόταση, μας ταξιδεύει πίσω στα παλιά: Είναι το Cape Fear, το γνωστό μας Ακρωτήρι του Τρόμου δηλαδή, με τον μανιακό πρώην κατάδικο που καταδιώκει τη δικηγόρο που τον άφησε πριν χρόνια να μπει φυλακή, και την οικογένειά της.

Στο ρόλο ο Χαβιέ Μπαρδέμ: Εμπνευσμένο κάστινγκ, γιατί αν είναι μετρημένοι στα δάχτυλα του χεριού οι ηθοποιοί παγκοσμίως που θα μπορούσες να δεις να στηρίζεται πάνω τους μια ολόκληρη σειρά, ΚΑΙ να μπαίνουν στα παπούτσια του Ρόμπερτ Ντε Νίρο, ο Μπαρδέμ είναι ένας από αυτούς.

Στην πραγματικότητα, αυτό το φαινόμενο δεν είναι καθόλου καινούριο. Ειδικά τα τελευταία χρόνια, ένα πολύ μεγάλο μέρος της στόχευσης ενός ώριμου κοινού , έχει μετατοπιστεί σε σημαντικό βαθμό από τη μεγάλη οθόνη στη μικρή. Καθώς τα στούντιο διστάζουν όλο και περισσότερο να γυρίσουν ταινίες όπως, εχμ, το Cape Fear του Μάρτιν Σκορσέζε, τόσο οι ιστορίες αυτές μετακινούνται προς την τηλεόραση.

Εύκολο να καταλάβεις το κίνητρο: Τι καλύτερος τρόπος να πάρεις μπόλικη media κάλυψη και να κρατήσεις ζωντανό το ενδιαφέρον του ενήλικου κοινού, από το να μοστράρεις για σχεδόν δυο μήνες, 2-3 σεβαστούς σταρ/ηθοποιούς, να παίζουν μια νέα, εκτεταμένη εκδοχή κάποιου ήδη γνώριμου και αγαπημένου ενήλικου στόρι;

Έτσι, το αγαπημένο δικαστικό θρίλερ του Άλαν Πάκουλα, Αθώος Μέχρι Αποδείξεως του Εναντίου, γίνεται μίνι σειρά με τον Τζέικ Τζίλενχαλ, τη Ρουθ Νέγκα και τη Ρενάτε Ράινσβε (ανάμεσα στις οσκαρικές τις υποψηφιότητες και τις βραβευμένες ταινίες της στις Κάννες). Το κατασκοπικό θρίλερ που λατρεύουν οι μπάμπάδες όλων μας, Το Τσακάλι, γίνετια μίνι σειρά με τον βραβευμένο με Όσκαρ Έντι Ρεντμέιν να παίζει ένα σωρό ρόλους.

Πριν κάποια χρόνια, η τάση στην τηλεόραση ήταν απλώς τα revivals και τα reboots. Franchises που εκτείνονται στο άπειρο, πρίκουελ, σίκουελ, αναγεννήσεις, μέχρι και re-imagining όπως η περίπτωση του Fargo. Αυτή η τάση που συζητάμε τώρα είναι κάτι ελαφρώς διαφορετικό και ίσως λίγο πιο πρεστίζ από την πιο χύμα λογική των πάσης φύσεως “συνεχειών”.

Για την ακρίβεια, αυτές οι μίνι σειρές είναι σαν μετεξέλιξη του πώς κάποτε έφταναν αυτές οι ιστορίες στο σινεμά. Τότε, στα ‘80s κυρίως, και στα ‘90s, διάσημα μπεστ σέλερ διασκευάζονταν σε κινηματογραφική εκδοχή, με κάποιον μεγάλο σκηνοθέτη να δίνει τον τόνο, και 2-3 μεγάλους σταρς να ηγούνται. Σήμερα, αντί τα βιβλία να γίνονται ταινίες, οι ταινίες γίνονται μίνι σειρές.

Και με μια έξτρα ενδιαφέρουσα παρατήρηση, που είναι το πώς κάθε μία από αυτές τις διασκευές μεταχειρίζεται στοιχεία όχι απαραιτήτως προβληματικά από το ορίτζιναλ, αλλά οπωσδήποτε παγωμένα στο χρόνο ως απεικονίσεις, αντιλήψεις ή μοτίβα. Γι’αυτό δεν είναι τυχαίο πως όλες οι διασκευές της συγκεκριμένης τάσης ξεκινούν από το ελάχιστο (κάποιο gender swap) και φτάνουν μέχρι την απόπειρα ριζικής επανα-ανάγνωσης του αρχικού κειμένου.

Το θέμα είναι, λειτουργεί αυτό; Και, γενικότερα, αξίζει καμιά από αυτές τον κόπο και τον (έξτρα) χρόνο; Ας θυμηθούμε μερικές από τις πιο χαρακτηριστικές περιπτώσεις.

Presumed Innocent

Η ταινία: Ένα από τα πιο απολαυστικά δικαστικά θρίλερ της ‘80s / early ‘90s περιόδου βρίσκει έναν τοπ δικηγόρο κατηγορούμενο για τον φόνο της ερωμένης (και συναδέλφου του). Η υπόθεση φυσικά και κρύβει πίσω της άλλα, πολύ μεγαλύτερα συμφέροντα. Ποια είναι η αλήθεια; O Χάρισον Φορντ με αδιανόητο κούρεμα παίζει έναν τύπο ονόματι Ράστι Σάμπιτς, η ‘80s σύζυγος Μπόνι Μπεντέλια παίζει έναν ρόλο που μόνο με αυτή, και μόνο στη συγκεκριμένη χρονική στιγμή, θα μπορούσε να λειτουργήσει, η Γκρέτα Σκάκι είναι το φάντασμα, ο Ραούλ Τζούλια κλέβει την ταινία και φεύγει κι ο Άλαν Πάκουλα σκηνοθετεί εξαιρετικά ένα πάρα πολύ διασκεδαστικό όσο και στιβαρό morality play.

Η σειρά: Τζέικ Τζίλενχαλ αδιάφορος αντί του Χάρισον Φορντ, Ρουθ Νέγκα και Ρενάτε Ράινβσε σε μια παντελώς ‘20s αντιστροφή ενέργειας στους δύο βασικούς γυναικείους ρόλους και… ωπ, είναι η Τσέις Ινφίνιτι αυτή; Ναι, βεβαίως. Το πείραμα δεν λειτουργεί απολύτως και το νέο φινάλε μοιάζει περισσότερο να προσπαθεί να ξεφύγει από σεξιστικά κλισέ παρά να πει μια ικανοποιητική ιστορία. Κάποιες ιστορίες απλά πρέπει να μένουν στα ‘80s! Στα early ‘90s τελοσπάντων, το ίδιο είναι.

Άξιζε η διασκευή; Δεν το θεωρώ απαραιτήτως σπουδαία τηλεόραση αλλά δε θα πω ψέματα, το είδα μέχρι τέλους και θυμάμαι και το φινάλε, θυμάμαι τι γίνεται, θυμάμαι να το βλέπω. Οπότε χαμένος χρόνος δεν ήταν… τελείως. Είναι κι αυτή μια νίκη.

Cape Fear

Η ταινία: Είναι δύο βασικά, βασισμένες αμφότερες στο βιβλίο The Executioners, για έναν ψυχοπαθή που αποφυλακίζεται και κάνει κόλαση τη ζωή του δικηγόρου που κατηγορεί για την φυλάκισή του. Στο ρόλο έχουμε τον Ρόμπερτ Μίτσαμ στην ταινία του ‘62 και φυσικά τον Ντε Νίρο στο ριμέικ του Σκορσέζε. Τον συνήγορο υπεράσπισης παίζει ο Γκρέγκορι Πεκ κι ο Νικ Νόλτε, αντίστοιχα.

Η σειρά: Δίνει credit έμπνευσης και στις δύο ταινίες εκτός από το βιβλίο (δηλαδή προς τιμήν της δεν παίζει αυτό το “διασκευάζουμε ξανά το βιβλίο, δεν κάνει ριμέικ ξέρετε” κολπάκι), βάζει τον Χαβιέ Μπαρδέμ να είναι ανατριχιαστικός αλλά και κεφάτος στο ρόλο του μανιακού Μαξ Κέιντι και να είναι ο τοπ λόγος να δεις. Συνήγορος είναι η Έιμι Άνταμς, σε ένα gender swap που δε ξέρουμε τι σημασία θα παίξει εν τέλει.

Άξιζε η διασκευή; Μόλις ξεκίνησε οπότε δε ξέρουμε κατά πόσο το φορμάτ της πρεστίζ σειράς θα δώσει κάτι έξτρα στο υλικό ή αν απλά θα είναι αφορμή για να βλέπουμε πολύ αναλυτικά και μεθοδικά όλα τα καψώνια που στήνει ο Μπαρδέμ. Αν και τώρα που το έγραψα αυτό δε μπορώ να φανταστώ να μην αξίζει γι’αυτό και μόνο.

Fatal Attraction

Η ταινία: Άλλο ένα κλασικό ‘80s ερωτικό θρίλερ, για έναν μεγαλοδικηγόρο (Μάικλ Ντάγκλας) που απατά τη γυναίκα του με μια συνάδελφο (Γκλεν Κλόουζ), όταν όμως διακόπτει τη σχέση τους εκείνη κάνει κόλαση τη ζωή εκείνου και της οικογένειάς του. Από τα κατεξοχήν ‘τρελή πρώην’ tropes του ‘80s/’90s Χόλιγουντ. Πώς διασκευάζεις καν αυτή την οπτική στο σήμερα;

Η σειρά: Κυριολεκτικά είχα ξεχάσει ότι υπήρξε μέχρι που έψαξα για αυτό το θέμα. Φοβερό το τι πράγματα έχουν υπάρξει και μετέπειτα σβηστεί από τη συλλογική μνήμη. Εδώ έχουμε Τζόσουα Τζάκσον και Λίζι Κάπλαν ως κεντρικό ζευγάρι (τους συμπαθώ πολύ και τους δύο αλλά… ελάτε τώρα) και μια προσπάθεια να αναγνωστεί ο προβληματικός πυρήνας του φιλμ μέσα από την οπτική των σύγχρονων έμφυλων δυναμικών.

Άξιζε η διασκευή; Μαντέψτε! Θα έγραφα μάλιστα ότι είναι αδύνατον να γυρίσεις ριμέικ του Fatal Attraction στο σήμερα, αλλά κατά σύμπτωση μόλις το είδαμε, και είναι το Obsession, που παίζεται τώρα στα σινεμά.

Dead Ringers

Η ταινία: Ψυχολογικό θρίλερ του Ντέιβιντ Κρόνενμπεργκ με τον Τζέρεμι Άιρονς στο διπλό ρόλο διδύμων γυναικολόγων. Όπως καταλαβαίνει εύκολα κανείς, ΜΟΝΟ νορμάλ πράγματα συμβαίνουν σε αυτή την ταινία. Από τις απολαυστικές του Κρόνενμπεργκ, με Τζέρεμι Άιρονς σε god mode στο περφόρμανς.

Η σειρά: Στα χαρτιά είναι ακριβώς το είδος μιας τέτοιας διασκευής που συζητάμε στο άρθρο. Παίρνουμε ένα καλτ αγαπημένο θρίλερ των ‘80s και το επαναδιατυπώνουμε με ελαφριές παραλλαγές, με πρεστίζ εσάνς, με αγαπημένη/αγαπημένο ηθοποιό στον κεντρικό ρόλο να παραδίδει ρεσιτάλ (η Ρέιτσελ Βάις εξαιρετική επιλογή για τους ρόλους, και εντυπωσιακή), και με δυνατό δημιουργικό τιμ μπροστά και πίσω από την κάμερα – εδώ η πολυβραβευμένη θεατρική συγγραφέας και τηλεοπτική σεναριογράφος (Normal People, Succession) Άλις Μπερτς, συνεργάζεται με τον σκηνοθέτη Σον Ντέρκιν (The Nest, Iron Claw). Η σειρά τιμήθηκε και με βραβείο Peabody.

Άξιζε η διασκευή; Άξιζε, αλλά είναι πλήρως εξαφανισμένη από τη συλλογική μνήμη. Συμβαίνουν αυτά!

Picnic at Hanging Rock

Η ταινία: Ίσως το αριστούργημα του μεγάλου Πίτερ Γουίαρ, ο γοτθικός εφιάλτης του ‘75 καθόρισε μια κάποια οπτική του ονειρικού σινεμά ενηλικίωσης (ξεκάθαρα τεράστια επιρροή στο σινεμά της Σοφία Κόπολα, ας πούμε) εξετάζοντας την μυστηριώδη εξαφάνιση μιας ομάδας κοριτσιών όχι στα αλήθεια ως μυστήριο, αλλά ως υπαρξιακή κατάσταση, ως στοχασμό, ως vibe μιας γενιάς και μιας χώρας σε ακινησία.

Η σειρά: Οπότε φυσικά και κάποιο άτομο θα βρισκόταν να πει “ναιιιιιι αλλά με το μυστήριο τι γίνεται;;;”. Θεωρίες και χαρακτήρες αναπτύσσονται, η Νάταλι Ντόρμερ πρωταγωνιστεί ως διευθύντρια του οικοτροφείου από το οποίο εξαφανίζονται οι κοπέλες.

Άξιζε η διασκευή; Σα να κάθεσαι να φτιάξεις αναλυτική σύνοψη ενός ονείρου που μισοθυμάσαι. Δεν ξέρω, ό,τι θέλει κάνει καθένας με τον χρόνο του.

The Mosquito Coast

Η ταινία: Κι άλλος Πίτερ Γουίαρ! Πόσο απέχουμε ακόμα από πρεστίζ μίνι σειρά διασκευή του Truman Show άραγε. (Τώρα δεν ξέρω γιατί το έβγαλα αυτό εκεί έξω στο σύμπαν… 100% θα συμβεί, έτσι δεν είναι;) Εδώ έχουμε την ιστορία μιας οικογένειας που αφήνει την Αμερική για να χτίσει μια νέα ζωή στην Κεντρική Αμερική, όμως χάρη στη συμπεριφορά του πάτερ φαμίλια ο νέος παράδεισος γίνεται σύντομα δυστοπία. Χάρισον Φορντ σε μια από τις ελάχιστες φορές που το Χόλιγουντ σκέφτηκε να τον μετατρέψει σε βαθιά αντιπαθή ήρωα στην οθόνη. Αλλόκοτη ταινία, αλλά και με ένα τυπικά στοχαστικό, κολασμένο, γεμάτο ενοχές σενάριο από τον Πολ Σρέιντερ.

Η σειρά: Βγήκαν δύο σεζόν από το concept πριν κοπεί. Στη θέση του Φορντ έχουμε τον Τζάστιν Θίρου, ο οποίος είναι ο ανιψιός του συγγραφέα του ορίτζιναλ βιβλίου, στο οποίο βασίστηκε κι η ταινία. Φοβερές εξυπνάδες, αν με ρωτάτε! Στο ρόλο της συζύγου (Έλεν Μίρεν στην ταινία) έχουμε την Μελίσα Τζορτζ. Γενικά η φάση είναι λίγο ‘μπάτζετ πρεστίζ’.

Άξιζε η διασκευή; Κάποιοι εφιάλτες πρέπει να μην ξεχειλώνουν, όπως λέγαμε και αμέσως παραπάνω για άλλη μια ταινία του Πίτερ Γουίαρ.

The Day of the Jackal

Η ταινία: Από τα πιο διάσημα πολιτικά θρίλερ των ‘70s, το φοβερά αγωνιώδες φιλμ του Φρεντ Τσίνεμαν – βασισμένο σε ένα μόλις προ διετίας βιβλίο – ακολουθεί έναν τρομερά ικανό εκτελεστή, τζιμάνι στις μεταμφιέσεις, που προσλαμβάνεται να εκτελέσει τον Ντε Γκωλ. Θυμάμαι να το βλέπω μικρός στην τηλεόραση και να ρωτάω τον πατέρα μου αν ήταν αληθινή ιστορία. Όταν γέλασε και μου είπε όχι, θυμάμαι ακόμα την απογοήτευσή μου για το spoiler. Υπάρχει επίσης κι ένα αμερικάνικο ριμέικ του ‘97 με τον Μπρους Γουίλις το οποίο… όχι.

Η σειρά: Έρχεται φυσικά κι αυτή σε ένα σύγχρονο πολιτικό σκηνικό, με το Τσακάλι (τώρα ο Έντι Ρέντμεϊν) να εμπλεκεται στην πάλη ισχύος της ακροδεξιάς πολιτικής σκηνής της Ευρώπης και σε ένα σκηνικό μοντέρνας τεχνο-κατασκοπίας. Τον κυνηγάει μανιωδώς μια τρομερά ικανή πράκτορας που παίζει η φοβερή Λασάνα Λιντς. Έχει ανανεωθεί για 2η σεζόν, ενώ τσίμπησε και υποψηφιότητες για Χρυσές Σφαίρες.

Άξιζε η διασκευή; Το καλύτερο για το τέλος, επειδή ναι, είναι μια απρόσμενα πολύ καλή διασκευή. Ένα κατασκοπικό και πολιτικό θρίλερ γεμάτο ένταση και διαφορετικά σκηνικά, που βρίσκει τρόπους να εμπλουτίσει το ορίτζιναλ κείμενο για τηλεοπτικό φορμάτ χωρίς να νιώθεις ότι απλά έχουν τεντώσει το σενάριο από τις 2 στις 8 ώρες. Πάντα τέτοια!

ΣΧΕΤΙΚΟ ΘΕΜΑ