Η μέθοδος Kanamori είναι αυτό που λείπει από τα σχολεία. Σε αυτήν, τα παιδιά μαθαίνουν τη ζωή
- 1 ΦΕΒ 2026
Κάθε πρωί, μια τάξη δεκάχρονων παιδιών, τα τεταρτάκια όπως τα λέγαμε εμείς, μπαίνει με σειρά στην αίθουσα 4 ενός δημόσιου δημοτικού σχολείου στην Καναζάουα. Η σχολική στολή, τα συγκεκριμένα θρανία και οι πανομοιότυπες τσάντες, δείχνει την ιαπωνική πειθαρχία, αλλά στην ουσία, κάτι διαφορετικό συμβαίνει εδώ, πολύ πιο βαθύ ασκήσεις προπαίδειας ή καλλιγραφίας.
Στο μυαλό του δασκάλου, δεν υπάρχει το επόμενο διαγώνισμα, αλλά εκείνα τα απροειδοποίητα τεστ στα οποία η ζωή εξετάζει τα ψυχικά σου αποθέματα. Ο κύριος Toshiro Kanamori, θέλει να μάθει στα παιδιά πώς να ζουν.
Το Children Full of Life, σε σκηνοθεσία του Noboru Kaetsu, δεν είναι ένα νέο ντοκιμαντέρ. Έκανε πρεμιέρα το 2003 χωρίς κρότο. Κατάφερε πολύ αθόρυβα να γίνει ένα από εκείνα τα σπάνια φιλμ που δεν ξεθωριάζουν ποτέ, σκηνές που περνούν από άνθρωπο σε άνθρωπο κι από γενιά σε γενιά, σαν ένα παλιό, πολυδιαβασμένο και οριακά τσαλακωμένο γράμμα που διαβάζεις διαφορετικά κάθε φορά που το ανοίγεις.
Σε συνολική διάρκεια 45 λεπτών, ο σκηνοθέτης καταγράφει με τον πιο φυσικό τρόπο την φιλοσοφία του Kanamori, στην οποία τα παιδιά πρέπει να είναι ευτυχισμένα. Όχι με την επιφανειακή έννοια του επιθέτου, αλλά παρατηρώντας προσεκτικά το ψηφιδωτό της ανθρώπινης ύπαρξης. Θέλει οι μαθητές του να γελούν, αλλά όχι με ηλίθια αστεία. Βγάζει από τον αόρατο σάκο συναισθημάτων τους τη λύπη και τους προτρέπει να εκφράζουν την αγάπη, με απώτερο σκοπό τη συλλογική φροντίδα, ο ένας στον άλλον. Πιστεύει ότι η ενσυναίσθηση μπορεί να διδαχθεί. Και έτσι, κάθε μέρα, της ανοίγει χώρο.
Στη μέθοδο Kanamori, τα γράμματα είναι πολύ σημαντικά. Γράμματα σε συμμαθητές, σε γονείς, σε ανθρώπους που έχουν χάσει. Ζητάει από τα παιδιά να διαβάζουν δυνατά τις λέξεις ακόμα και με τρεμάμενη φωνή. Στην αίθουσα 4, τα δάκρυα δεν είναι εμπόδιο, αλλά γέφυρα.
Ένα αγόρι αφιερώνει το γράμμα σε ένα φίλο του, ζητώντας συγγνώμη που τον αγνόησε στο διάλειμμα. Μια άλλη μαθήτρια γράφει στη γιαγιά της, που έφυγε από τη ζωή πριν προλάβει να πει αντίο. Ένα κορίτσι μοιράζεται τον πόνο της δικής της απώλειας, η τάξη βουβή με τα παιδιά να αναπνέουν στον ίδιο τόνο, σαν ορχήστρα.
Όταν ο μικρός μαέστρος κλαίει, η ορχήστρα απλώνει χαρτομάντιλα και τον πλησιάζει. Ο Kanamori δεν παρεμβαίνει καθόλου. Το αντίθετο. Έχει ήδη κάνει τη δουλειά του, δημιουργώντας έναν χώρο όπου η ευαλωτότητα είναι ασφαλές μέρος.
Τα παιδιά καταλαβαίνουν. Ο δάσκαλος τους, δεν τους είπε ποτέ να μη κλάψουν, ούτε εμφάνισε ένα εγχειρίδιο για δυνατούς χαρακτήρες. Τους έμαθε ότι είναι εντάξει να πονάς και πόσο λυτρωτικό είναι ταυτόχρονα να αφήνεις κάποιον άλλον να το δει.
Υπάρχει μια στιγμή στην ταινία όπου ο Kanamori αναφέρεται σε ένα πρώην μαθητή του που χάθηκε σε ένα τραγικό δυστύχημα. Η αίθουσα βυθίζεται στη σιωπή. Λέει στα παιδιά του ότι η ζωή είναι απρόβλεπτη, ότι οποιαδήποτε μέρα θα μπορούσε να είναι η τελευταία.
Δεν είναι αυτό το κλισέ όμως που διαλαλούν οι ινφλουένσερς σήμερα πριν πασάρουν την έκπτωση στο προϊόν. Στέκεται στη σημασία της καλοσύνης σε χρόνο ενεστώτα και στην ανάγκη να λέμε όσα νιώθουμε, τη στιγμή που τα νιώθουμε.
Το Children Full of Life δεν είναι ένα δακρύβρεχτο έργο που θέλει να στραγγίξει το πόνο από την τραγωδία. Κάτι τέτοιο θα έχανε εντελώς το νόημα. Δεν είναι μια ταινία για τη θλίψη, αλλά για το θάρρος. Στην τάξη του Kanamori, δεν υπάρχει ιεραρχία συναισθημάτων. Η χαρά και το πένθος, η ντροπή και η ενσυναίσθηση κάθονται στο ίδιο θρανίο.
Υπάρχει μια βαθιά ιαπωνική προσέγγιση στον τρόπο που το ντοκιμαντέρ χειρίζεται το συναίσθημα, ήσυχα, προσεκτικά, χωρίς μελοδραματισμούς, χωρίς θλιμμένα πιάνο και θεατρικά ζουμ. Η κάμερα απλώς μένει εκεί, παρατηρώντας σιωπηλά. Και βασικά, μέσα σε αυτή τη σιωπή, τα βλέπουμε όλα. Το μικρό χέρι στην πλάτη ενός φίλου, αλλά και το αμήχανο γέλιο πριν την εξομολόγηση. Ακούμε τη σιωπή, στο τέλος της ανάγνωσης.
Τα μαθήματα του Children Full of Life δεν έχουν ηλικία. Όλοι και όλες συνυπάρχουμε με το πένθος και συχνά αποτυγχάνουμε να πούμε όσα πραγματικά εννοούμε. Θέλουμε πάντα να έχουμε περισσότερο χρόνο.
Καθώς η σχολική χρονιά τελειώνει, οι μαθητές γράφουν μια τελευταία σειρά επιστολών. Μιλούν για το πόσο έχουν μεγαλώσει, για το πόσο θα τους λείψουν οι φίλοι τους και για τα δικά τους υπαρξιακά, κι ας μη ξέρουν τη λέξη.
Αιωρείται ένα what if, στον τρόπο που τα παιδιά εκφράζουν τις βαθύτερες ανησυχίες τους. Τι θα γινόταν αν όλες οι τάξεις έμοιαζαν έτσι, χωρίς να παπαγαλίζουν αχρείαστα κείμενα που κανένα βάθος δεν έχουν. Αν ήξεραν πώς να χαίρονται ή να κλαίνε μαζί; Αλλά και πώς να ακούν;
Ο Kanamori μας λέει να ηρεμήσουμε. Δεν θεωρεί ότι κάνει κάτι το ιδιαίτερο, αλλά στην πραγματικότητα, υπάρχει κάτι πολύ επαναστατικό πίσω από αυτό και ίσως το πιο σημαντικό μάθημα που διδάσκει να μην χωρά σε κανένα αναλυτικό πρόγραμμα.
Είναι η ιδέα ότι η ευτυχία δεν είναι η απουσία του πόνου, αλλά το μέρος που δημιουργούμε όταν τον αντιμετωπίζουμε, μαζί.
Ακολουθήστε το OneMan στο Google News και μάθετε τις σημαντικότερες ειδήσεις.