Μπλε μάτια και ξανθά μαλλιά: Γιατί στην Σκανδιναβία είναι κανόνας

επιστ

Σε όλο τον κόσμο, μόνο περίπου το 10% των ανθρώπων έχουν μπλε μάτια και το 2% έχουν ξανθά μαλλιά. Δηλαδή, ο συνδυασμός των συγκεκριμένων χαρακτηριστικών είναι κάπως σπάνιος. Για την ακρίβεια, μόλις που ξεπερνάει το 1% σε επίπεδο παγκόσμιου πληθυσμού, με το 10% να έχει μπλε μάτια και το 2% ξανθά μαλλιά.

Τώρα, αν πας οπουδήποτε στην Σκανδιναβία, βλέπεις γύρω σου κυρίως ψηλούς ανθρώπους, οι οποίοι έχουν μπλε μάτια και ξανθά μαλλιά. Για την ακρίβεια, τα ξανθά μαλλιά είναι κάπου στο 60% με 80% των περιπτώσεων και τα μπλε μάτια μεταξύ του 60% και του 90%.

Σε σχετικές μετρήσεις που έχουν γίνει, το combo έχει βρεθεί στο 1/3 του συγκεκριμένου πληθυσμού.

Πώς κάτι που είναι η εξαίρεση του κανόνα για τον υπόλοιπο κόσμο, γίνεται σχεδόν προβλεπόμενο σε χώρες όπως η Νορβηγία, η Δανία και η Σουηδία -ενδεχομένως και στη Φινλανδία, την Ισλανδία και τα Νησιά Φερόες;

Να δούμε τι έχει να πει η επιστήμη.

Η εξέλιξη του είδους και οι σεξουαλικές προτιμήσεις

Οι παράγοντες είναι γενετικοί, φυσικής επιλογής και ιστορικών πληθυσμιακών διεργασιών που ενισχύθηκαν σε αυτές τις χώρες, όπου δεν μπορείς να πεις πως είναι ηλιόλουστες.

Για παράδειγμα, στις περιοχές που έχουν κυρίως χειμώνα, η λιγότερη μελανίνη επιτρέπει την καλύτερη σύνθεση της ζωτικής σημασίας βιταμίνης D από την ηλιακή ακτινοβολία UVB. Έτσι, ιστορικά άτομα με πιο ανοιχτόχρωμα χαρακτηριστικά είχαν πλεονεκτήματα σε επίπεδο επιβίωσης και αναπαραγωγής.

Φεύγουμε από τους εξελικτικούς λόγους και πάμε στους γενετικούς. Τα μπλε μάτια αφορούν κυρίως μετάλλαξη στο γονίδιο HERC2 που μειώνει την παραγωγή μελανίνης στην ίριδα. Η μετάλλαξη εμφανίστηκε μία φορά πριν 6.000 με 10.000 χρόνια και εξαπλώθηκε σε Ευρώπη.

Παρεμπιπτόντως, έχει προταθεί πως όσοι έχουν μπλε μάτια έχουν τον ίδιο -έναν- πρόγονο.

Τα ξανθά μαλλιά σχετίζονται με παραλλαγές που είναι σχετικά πρόσφατες και πιο συχνές στη βόρεια Ευρώπη.

Μια άλλη εικασία που δεν είναι αποδεδειγμένη με απόλυτο τρόπο, αλλά έχει θεωρητική βάση και υποστηρίζεται από δεδομένα αφορά τη σεξουαλική επιλογή.

Ο Καναδός ανθρωπολόγος Peter Frost πρότεινε ότι σε περιβάλλοντα με λίγους άνδρες (λόγω κυνηγιού σε σκληρές συνθήκες, όπως κατά την τελευταία Εποχή των Παγετώνων), οι γυναίκες με σπάνια και άρα ελκυστικά χαρακτηριστικά είχαν πλεονέκτημα. Η εν λόγω άποψη υποστηρίζεται από το γεγονός ότι τα χαρακτηριστικά είναι πιο έντονα στις γυναίκες και δεν εξηγούνται πλήρως μόνο από βιταμίνη D.

Σε ό,τι αφορά την εξάπλωση του σπάνιου συνδυασμού ή των μεμονωμένων χαρακτηριστικών του, έχει προταθεί πως προς αυτό βοήθησαν και οι Βίκινγκς, μέσω των ταξιδιών τους.

ΣΧΕΤΙΚΟ ΘΕΜΑ