Η καθημερινή ζωή στο Ιράν, στη σκιά του πολέμου
Διανύοντας σήμερα το Ιράν από άκρη σε άκρη, συναντάς εικόνες μιας χαλαρής καθημερινότητας χωρίς κάτι να μαρτυρά τον πόλεμο – πέρα από το σιωπηλό άγχος που απλώνεται στον ορίζοντα.
- 26 ΑΠΡ 2026
Όταν άνοιξε η κερκόπορτα του πολέμου με τη δολοφονία του ανώτατου ηγέτη Ali Khamenei, το Ισραήλ και η Αμερική υπολόγιζαν μάλλον ότι μια τέτοια «επιχείρηση αποκεφαλισμού» θα αρκούσε για να οδηγήσει το Ιράν σε βαθιά εσωτερική κρίση – μερικά πλήγματα ακόμη σε δομικές εγκαταστάσεις και το ιρανικό καθεστώς θα κατέρρεε εκ των έσω, σαν στίβα από τραπουλόχαρτα.
Ο στόχος ήταν δηλωμένος: να ανατραπεί το καθεστώς σε ακόμη μια χώρα της Μέσης Ανατολής. Μόνο που αυτή η υπόθεση αποδείχθηκε τελικά εντελώς αυθαίρετη.
Το ιρανικό σύστημα ουδέποτε στηριζόταν σε ένα μόνο πρόσωπο, χαρακτρίζεται από πολυκεντρική εξουσία και στη θέα της εξωτερικής απειλής, αντί να διασπαστεί, τελικά συσπειρώθηκε. Πολλοί Ιρανοί επέστρεψαν από το εξωτερικό στην πατρίδα τους, δηλώνοντας με περηφάνια ότι είναι έτοιμοι να πολεμήσουν. Η γκανγκστερική (και κατάφορα παραβιαστική για το διεθνές δίκαιο) εξόντωση του Χαμενέι ενίσχυσε τελικά τη νοµιµοποίηση της ηγεσίας από πλευράς της κοινωνίας και έτσι το Ιράν προχώρησε στην αντεπίθεση, με αιχμή του δόρατος τα Στενά του Ορμούζ.
Γνώριζε ότι υστερούσε στα πολεμικά συστήματα σε σχέση με το αντίπαλο μέτωπο, αλλά την ίδια στιγμή είχε υπό τον έλεγχό του κάτι πολύτιμο για τη Δύση: την αρτηρία απ’ όπου περνάει περίπου το 20% του παγκόσμιου εμπορίου πετρελαίου – και όχι μόνο. Δέχθηκαν το τίμημα το οποίο συναπαγόταν για τα δικά τους κρατικά έσοδα το κλείσιμο στα Στενά του Ορμούζ, αλλά οδήγησαν μαζί τους στον κατήφορο όλη την παγκόσμια οικονομία, δείχνοντας ότι ο «βασιλιάς» Donald Trump είναι γυμνός και παρέσυρε τη Δύση σε μια εντελώς αναίτια κρίση που κανεις δεν ξέρει πότε θα τελειώσει.
Ο Trump έχει προβεί σε διάφορες εκτιμήσεις, από πλευράς του. Μετά την έναρξη των επιχειρήσεων στα τέλη του Φεβρουαρίου, δήλωσε ότι η επιχείρηση θα συνεχιστεί «όσο χρειαστεί», αργότερα έκανε λόγο για ορίζοντα δύο έως έξι εβδομάδων, ενώ τελευταία επέστρεψε στο επιχείρημα περί «άπλετου χρόνου». Την ίδια στιγμή, δεν υπάρχει ένδειξη για επίτευξη συμφωνίας μεταξύ των δύο πλευρών, ενώ πολλοί αναλυτές εκτιμούν ότι ο πόλεμος βρίσκεται στο χείλος μιας νέας μεγάλης κλιμάκωσης.
Τι συμβαίνει στα εδάφη του Ιράν, όσο η Δύση κοιτά έντρομα τις τιμές των καυσίμων και καταστρώνει στρατηγικές για την ενεργειακή κρίση;
Ακολουθώντας μια διαδρομή δώδεκα ωρών κατά μήκος της τεράστιας χώρας στη Μέση Ανατολή (με έκταση περίπου όση καταλαμβάνει στον χάρτη η Γαλλία, η Ισπανία και η Γερμανία μαζί), δημοσιογράφοι του Associated Press κατέγραψαν την πραγματικότητα στη σκιά του πολέμου. Σε αυτή τη μεγάλη διαδρομή, διέσχισαν πόλεις και χωριά, απέραντες πεδιάδες που απλώνονταν μέχρι τον ορίζοντα και ορεινά περάσματα όπου το τοπίο άλλαζε απότομα, σαν να περνούσαν από έναν κόσμο σε έναν άλλον, με τη σκέψη του πολέμου να τους ακολουθά.
Στο μεγαλύτερο μέρος του ταξιδιού, όπως μεταφέρουν, αντίκρισαν εικόνες μιας ήρεμης καθημερινότητας, σκηνές και πράξεις από έναν κόσμο που συνεχίζει το πρόγραμμά του, στη σκιά του πολέμου. Συνάντησαν οικογένειες να παίρνουν ήσυχα το πρωινό τους, κόσμο στα εστιατόρια και τα εμπορικά καταστήματα, αυτοκίνητα στα πρατήρια καυσίμων, ανθρώπους να γελάνε παρά το συνεχές άγχος για την εξέλιξη του πολέμου και τις συνέπειες που θα έχει τελικά αυτός στην τσέπη τους.
Ακόμη και στην Τεχεράνη, την πρωτεύουσα που έχει βρεθεί στο επίκεντρο των περισσότερων επιθέσεων και όπου έχουν καταγραφεί ζημιές σε δημόσια κτίρια και υποδομές, η εικόνα δεν είναι αυτή από μια πόλη-φάντασμα. Οι δρόμοι έχουν κίνηση, οι δημόσιες υπηρεσίες λειτουργούν με διακοπές και τα καφέ παραμένουν ανοιχτά σε αρκετές συνοικίες, μεταφέροντας το μήνυμα που συνολικά εκπέμπει το Ιράν: οτι αρνείται να το βάλει κάτω.
Σε αυτή την ιδιαίτερη συγκυρία, το Ιράν μοιάζει να κινείται ταυτόχρονα σε δύο επίπεδα –ένα της καθημερινής ζωής και ένα της γεωπολιτικής σύγκρουσης– χωρίς το ένα να αναιρεί το άλλο. Τουλάχιστον, μέχρι στιγμής.
Ακολουθήστε το OneMan στο Google News και μάθετε τις σημαντικότερες ειδήσεις.