Κι όμως, τα φυτά ακούνε

Τα φυτά μπορεί να μην έχουν αυτιά, ωστόσο είναι σε θέση να ανιχνεύουν ηχητικές δονήσεις με τρόπους που θα εξέπλητταν ακόμη και τους πιο έμπειρους κηπουρούς. Σύγχρονες επιστημονικές έρευνες δείχνουν ότι ορισμένα φυτά μπορούν να αντιλαμβάνονται και να ανταποκρίνονται σε ακουστικά ερεθίσματα του περιβάλλοντός τους, χρησιμοποιώντας αυτές τις δονήσεις για να λάβουν κρίσιμες αποφάσεις που αφορούν την άμυνα, την ανάπτυξη αλλά και την αναπαραγωγή τους.

Το 2019, η βιολόγος Lilach Hadany διαπίστωσε ότι τα νυχτολούλουδα μπορούν να αντιληφθούν τις συγκεκριμένες συχνότητες που παράγουν τα φτερουγίσματα των μελισσών.

Μέσα σε λίγα λεπτά, τα φυτά αυξάνουν τη συγκέντρωση ζάχαρης στο νέκταρ τους, καθιστώντας το πιο ελκυστικό για τους επικονιαστές. Σύμφωνα με την ίδια, το σχήμα των ανθέων, που θυμίζει μπολ, λειτουργεί σαν ένα είδος «αυτιού», βοηθώντας στην ανίχνευση των δονήσεων.

Αντίστοιχα, το 2014, ερευνητές από το Πανεπιστήμιο του Μιζούρι διαπίστωσαν ότι όταν μια κάμπια τρώει τα φύλλα ενός φυτού, δημιουργεί χαρακτηριστικές δονήσεις που διαδίδονται στους ιστούς του.

Ορισμένα φυτά μπορούν να αναγνωρίσουν αυτές τις δονήσεις ως απειλή και ενεργοποιούν τους αμυντικούς τους μηχανισμούς, παράγοντας χημικές ουσίες που καθιστούν τα φύλλα λιγότερο ελκυστικά για τα έντομα.

Οι επιστήμονες χρησιμοποιούν τον όρο «ακοή» μεταφορικά, καθώς τα φυτά δεν αντιδρούν απλώς σε ένα άγγιγμα ή σε μια γενική δόνηση, αλλά φαίνεται να «ακούν» τα ιδιαίτερα μοτίβα δονήσεων που αντιστοιχούν σε συγκεκριμένα ερεθίσματα, όπως το μάσημα ενός θηρευτή.

Τα ευρήματα δείχνουν ότι μπορούν να διακρίνουν διαφορετικά είδη δονήσεων (για παράδειγμα, να ξεχωρίσουν ένα έντομο που τρέφεται από τον άνεμο ή τη βροχή), ενεργοποιώντας τις άμυνές τους μόνο όταν υπάρχει πραγματική απειλή.

Περαιτέρω μελέτες αποκαλύπτουν ότι τα φυτά αξιοποιούν τον «ήχο» και για να προσανατολιστούν στο περιβάλλον τους. Συγκεκριμένα, έρευνα του 2014 έδειξε ότι οι ρίζες μπορούν να εντοπίζουν πηγές νερού ανιχνεύοντας τις δονήσεις που προκαλεί η ροή του, ενισχύοντας την άποψη ότι τα φυτά διαθέτουν πολύ πιο σύνθετες αισθητηριακές ικανότητες απ’ ό,τι πιστεύαμε μέχρι σήμερα.

ΣΧΕΤΙΚΟ ΘΕΜΑ