Μετά τα τρία πιο θερμά έτη της ιστορίας, πόσο καυτό προβλέπεται το 2026;
- 14 ΙΑΝ 2026
Μετά την απαγωγή Maduro και τον παγκόσμιο τρόμο που σπέρνει ο πιο αυταρχικός από ποτέ Donald Trump, μετά την αιματοχυσία στις διαδηλώσεις στο Ιράν, ακόμη μία «ευχάριστη» είδηση κάνει ποδαρικό στο νέο έτος: καθιερώνεται για τρίτη χρονιά το φαινόμενο της υπερθέρμανσης του πλανήτη γύρω από το ορόσημο του +1,5°C (από τα προβιομηχανικά επίπεδα), κόντρα σε όσους υποστήριζαν αφελώς –ή και όχι– ότι η κλιματική αλλαγή είναι μύθος, ή έστω μια περίοδος που όπως ήρθε, έτσι θα περάσει.
Ποια είναι η είδηση ακριβώς; Ότι σύμφωνα με τις ανακοινώσεις από πέντε διαφορετικές ομάδες παρακολούθησης του κλίματος (ανάμεσά τους, ο Κοπέρνικος και η υπηρεσία της NASA), το 2025 κατοχυρώνεται στην 3η θέση των θερμότερων χρόνων στην ιστορία των καταγραφών. Ποια είναι τα έτη που βρίσκονται στην 2η και την 1η θέση; Το 2023 και το 2024, αντίστοιχα – τόσο καλά.
Όπως έδειξαν τα δεδομένα από τους δορυφορικά και υπολογιστικά συστήματα της ευρωπαϊκής υπηρεσίας Κοπέρνικος, η μέση παγκόσμια θερμοκρασία για το 2025 έφτασε περίπου 1,47 °C πάνω από τα προβιομηχανικά επίπεδα, μόλις 0,01 °C πιο χαμηλά από τη μέση θερμοκρασία του 2023 και 0,13 °C πιο χαμηλά από εκείνη του 2024, σημειώνοντας ένα σερί που επιβεβαιώνει τους φόβους των ειδικών.
«Τα τελευταία τρία χρόνια είναι ενδεικτικά για την επιτάχυνση της υπερθέρμανσης, δεν συνάδουν τα δεδομένα με τις γραμμικές τάσεις που παρατηρούσαμε τα προηγούμενα 50 χρόνια», δήλωσε στο Associated Press ο επικεφαλής της ομάδας παρακολούθησης Berkeley Earth από τη Μ. Βρετανία. Όλοι οι εκπρόσωποι των επιστημονικών ομάδων στους οποίους απευθύνθηκαν τα διεθνή Μέσα, τόνισαν ότι το φαινόμενο της υπερθέρμανσης συνδέεται άρρηκτα με τις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου και δραστηριότητες όπως η καύση ορυκτών από τις οποίες αρνείται να απαγκιστρωθεί ο πλανήτης.
Σε ένα συνολικό γράφημα των θερμοκρασιακών δεδομένων του πλανήτη ανά τα χρόνια, τα τρία τελευταία έτη εμφανίζονται σαν θλιβερό επιστέγασμα των προηγούμενων χρόνων, σαν την κορύφωση ενός προβλήματος που είχε φανεί στα νούμερα τουλάχιστον μια δεκαετία τώρα. Τα τελευταία έντεκα χρόνια, για την ακρίβεια, είναι τα θερμότερα χρόνια στην ιστορία των καταγραφών, ενώ από το 2015 εμφανίζεται μια ανησυχητική επιτάχυνση στην άνοδο των θερμοκρασιών, μια επιτάχυνση η οποία όσο περνάνε τα χρόνια γίνεται όλο και πιο ραγδαία.
Οι κλιματικές προβλέψεις για το 2026
Μία ακόμη πολύτιμη παρατήρηση από το σερί υπερθέρμανσης της τελευταίας τριετίας σχετίζεται με το πολυσυζητημένο φαινόμενο El Niño στο οποίο πολλοί απέδιδαν τις πρωτοφανείς αυξήσεις των θερμοκρασιών τα καλοκαίρια του 2023 και του 2024: το μετεωρολογικό φαινόμενο μπορεί πράγματι να ενισχύσει την παγκόσμια θερμοκρασία, αλλά δεν είναι εκείνο που μπορεί να την εξηγήσει μακροπρόθεσμα, απ’ τη στιγμή που το 2025 η θερμοκρασία παρέμεινε εξαιρετικά υψηλή παρότι χαλάρωσε το μετεωρολογικό φαινόμενο.
Το ερώτημα έγκειται όχι στο αν θα φύγει η υπερθέρμανση χωρίς το El Niño, αλλά στο πόσο θα επιδεινώνεται τις χρονιές που αυτό τελικά εκδηλώνεται. Μια τέτοια χρονιά φαίνεται να είναι και το 2026 (συνεχίζοντας το σερί «ευχάριστων» ειδήσεων).
Παρόλου που εξ ορισμού αβέβαιες οι προβλέψεις για το φαινόμενο αυτή την περίοδο του έτους, υπάρχουν ενδείξεις που δηλώνουν την επιστροφή του El Niño το 2026: σύμφωνα με δημοσίευση από την έμπειρη εταιρεία πρόβλεψης κλίματος Climate Impact Company, από τα προγνωστικά μοντέλα που έτρεξαν με βάση τα ιστορικά δεδομένα και τις τρέχουσες θερμοκρασιακές ανωμαλίες των ωκεανών (ειδικά στον Ειρηνικό) φαίνεται ότι πιθανότατα θα μεταβούμε πρώτα σε μια περίοδο «ουδετερότητας» στους ωκεανούς και αργότερα, από τα μέσα και ιδίως στα τέλη του 2026, προβλέπεται επιστροφή του El Niño εκδηλώνοντας τη θερμότητα που αποθηκεύτηκε τη χρονιά του 2025.
Αυτό αυξάνει δυστυχώς τις πιθανότητες για ακόμη μία χρονιά με έντονη υπερθέρμανση, αν όχι ένα νέο αρνητικό ρεκόρ στη μέση θερμοκρασία.
«Το 2024 είδαμε τη μέση θερμοκρασία να ξεπερνάει για πρώτη φορά το +1,5°C και η πρόβλεψή μας για το 2026 είναι ότι αυτό μπορεί να επαναληφθεί», όπως μετέφερε ο ερευνητής Nick Dunstone από το Met Office του Ηνωμένου Βασιλείου. Το Berkeley Earth, από την άλλη, προβλέπει ότι το 2026 είναι πιο πιθανό να βρεθεί στην τέταρτη θέση με τις θερμότερες χρονιές (51%), παρά να σπάσει ένα νέο ρεκόρ (10%). Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Μετεωρολογικό Οργανισμό, δε, η τάση των υψηλών θερμοκρασιών θα συνεχιστεί αμείωτα για όλο το υπόλοιπο της δεκαετίας.
Να αφήσουμε μια ευχή για τη χρονιά; Αν δεν μειωθούν οι θερμοκρασίες κάπως από θαύμα, ελπίζουμε τουλάχιστον να μειωθούν όσοι πιστεύουν ότι η κλιματική αλλαγή είναι προϊόν μυθοπλασίας.
Ακολουθήστε το OneMan στο Google News και μάθετε τις σημαντικότερες ειδήσεις.