
Μήπως η τεχνητή νοημοσύνη αλλοιώνει πια και τις αναμνήσεις μας;
- 20 ΝΟΕ 2026
Έχεις προσπαθήσει ποτέ να φωτογραφίσεις το φεγγάρι με το κινητό σου; Πιθανότατα το αποτέλεσμα στο παρελθόν να σε έχει απογοητεύσει. Κι όμως, τα σύγχρονα smartphones μπορούν πια να αποτυπώσουν το φεγγάρι με εντυπωσιακή καθαρότητα, παρότι οι φακοί τους είναι μικρότεροι από ένα νύχι.
Υπάρχει, όμως, μια σημαντική λεπτομέρεια: η φωτογραφία που βλέπεις δεν είναι πάντα ακριβώς αυτή που κατέγραψε η κάμερα.
Ένας χρήστης του Reddit το απέδειξε με έναν πολύ απλό αλλά έξυπνο τρόπο. Έστρεψε το κινητό του σε μια επίτηδες θολή και γεμάτη pixels εικόνα του φεγγαριού στην οθόνη του υπολογιστή του. Το κινητό, ωστόσο, έβγαλε μια εντυπωσιακά καθαρή φωτογραφία, με κρατήρες και σκιές που δεν υπήρχαν στην αρχική εικόνα.
Το σύστημα είχε αναγνωρίσει ότι φωτογράφιζε το φεγγάρι και, με τη βοήθεια της τεχνητής νοημοσύνης, συμπλήρωσε λεπτομέρειες που η κάμερα δεν μπορούσε να καταγράψει.
Δεν είναι, βέβαια, όλα τα κινητά τόσο ακραία. Ωστόσο, κάθε φορά που πατάμε το κουμπί της κάμερας, ενεργοποιείται στο παρασκήνιο μια σειρά από αλγόριθμους που επεξεργάζονται τη φωτογραφία πριν καν τη δούμε.
Τι συμβαίνει όταν πατάμε το κουμπί της κάμερας
«Όταν πατάς το κουμπί λήψης σε ένα κινητό, δεν τραβάς απλώς μία φωτογραφία. Συνήθως τραβάς από τέσσερις έως δέκα», εξηγεί στο BBC ο Ziv Attar, ειδικός στην φωτογραφία.
Το κινητό συνδυάζει αυτές τις λήψεις και δημιουργεί μία τελική φωτογραφία. Στη συνέχεια, αναλαμβάνουν η μείωση θορύβου, η διόρθωση χρωμάτων, η βελτίωση της φωτεινότητας και το HDR, που βοηθά να φαίνονται καλύτερα τόσο οι σκοτεινές όσο και οι φωτεινές περιοχές.
Όλα αυτά γίνονται για να έχουμε μια πιο καθαρή και όμορφη φωτογραφία. Μερικές φορές, όμως, η επεξεργασία φτάνει τόσο μακριά ώστε η εικόνα να αρχίζει να μοιάζει περισσότερο με δημιουργία παρά με απλή καταγραφή.
Οι αλγόριθμοι μπορούν να αναγνωρίζουν αντικείμενα, πρόσωπα και διαφορετικές περιοχές μιας εικόνας και να επεξεργάζονται την καθεμία ξεχωριστά. Το αποτέλεσμα είναι συνήθως εντυπωσιακό, αλλά μπορεί να δίνει μια αφύσικα λεία ή πλαστική εμφάνιση.
Το πραγματικό ενδιαφέρον ξεκινά όταν η τεχνητή νοημοσύνη δεν διορθώνει απλώς μια φωτογραφία, αλλά προσθέτει στοιχεία που δεν υπήρχαν στη σκηνή.
Αυτό μπορεί να συμβεί σε μακρινά αντικείμενα, σε πρόσωπα ή σε φωτογραφίες με χαμηλό φωτισμό. Αν η κάμερα δεν μπορεί να διακρίνει μια λεπτομέρεια, το σύστημα μπορεί να μαντέψει πώς πρέπει να μοιάζει.
Το ίδιο ισχύει και για τις λειτουργίες ομορφιάς. Μπορούν να λειαίνουν το δέρμα, να αλλάζουν χαρακτηριστικά του προσώπου ή να δημιουργούν λεπτομέρειες που στην πραγματικότητα δεν ήταν ποτέ εκεί. «Είναι καθαρή ψευδαίσθηση», λέει ο Attar, εξηγώντας ότι σε ορισμένες περιπτώσεις η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί ακόμη και να σχεδιάσει στοιχεία που δεν κατάφερε να καταγράψει ο αισθητήρας.
Η αισθητική επεξεργασία, φυσικά, δεν είναι κάτι καινούργιο. Το ρετουσάρισμα υπάρχει στη φωτογραφία εδώ και περισσότερο από έναν αιώνα. Αυτό που είναι πραγματικά καινούργιο είναι ότι πλέον το κινητό μπορεί να προσθέσει αυτόματα στοιχεία που δεν υπήρχαν καθόλου στη σκηνή.
Το ζήτημα δεν είναι μόνο αισθητικό. Φωτογραφίες και βίντεο που έχουν τροποποιηθεί με AI μπορούν να επηρεάσουν ακόμη και τον τρόπο με τον οποίο θυμόμαστε μια στιγμή ή αντιλαμβανόμαστε τον εαυτό μας.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι οι λειτουργίες που επιτρέπουν στον χρήστη να τραβάει πολλές ομαδικές φωτογραφίες και στη συνέχεια το κινητό να επιλέγει τα καλύτερα πρόσωπα από κάθε λήψη και να τα συνδυάζει σε μία τελική εικόνα.
Η φωτογραφία μπορεί να είναι καλύτερη. Είναι όμως η εικόνα μιας στιγμής που δεν συνέβη ποτέ ακριβώς έτσι.Άρα, τι θεωρούμε τελικά «πραγματική» φωτογραφία; Από την αρχή της ιστορίας της φωτογραφίας υπήρχε επεξεργασία. Η διαφορά σήμερα είναι ότι το κινητό κάνει σχεδόν όλη τη δουλειά μόνο του, μέσα σε λίγα δευτερόλεπτα.
Υπάρχουν τρόποι να περιορίσεις μέρος αυτής της επεξεργασίας, απενεργοποιώντας λειτουργίες όπως το HDR ή τα φίλτρα ομορφιάς. Για μια πραγματικά ακατέργαστη φωτογραφία, όμως, χρειάζονται ειδικές ρυθμίσεις και συχνά περισσότερος χειροκίνητος έλεγχος.
Το αποτέλεσμα μπορεί να μην είναι τόσο εντυπωσιακό. Μπορεί να έχει περισσότερο θόρυβο, λιγότερο σωστά χρώματα ή να φαίνεται πιο «άδειο» από τη φωτογραφία που θα επεξεργαζόταν αυτόματα το κινητό, θα είναι όμως πιο αληθινή.
Ακολουθήστε το OneMan στο Google News και μάθετε τις σημαντικότερες ειδήσεις.