Έντυνε τον Dalí, ενέπνευσε την Balenciaga, κι όμως, δεν έχετε ακούσει ποτέ το όνομά του
- 28 ΙΑΝ 2026
Όταν έκλεινε τα μάτια, κοίταζε μέσα από ένα δικό του καλειδοσκόπιο. Σε κάθε περιστροφή του σωλήνα, έβλεπε σχηματισμούς ασιατικών υφασμάτων σε μορφές της μυθολογίας, αλλά και φουτουριστικές φόρμες κιμονό, ραμμένες στη φαντασία του.
Αυτή είναι η ιστορία του Κινεζοαμερικανού σχεδιαστή μόδας, Kaisik Wong.
Η πρώτη φορά που αντίκρισε το φως του ήλιου το 1950, είχε μια καλιφορνέζικη απόχρωση. Στα τέλη των 60s, έψαχνε να βρει τον εαυτό του μέσα στην αντικουλτούρα του Σαν Φρανσίσκο και απέφευγε με σλάλομ τις συμβατικές δομές στη βιομηχανίας της μόδας. Οι ταμπέλες, δεν τον έψηναν καθόλου.
Έψαχνε να βρει τη φάση του μέσα στις τέχνες, στο θέατρο και στο ρούχο. Στις δημιουργίες του, οι εποχές γεφυρώνονται και τοποθετούνται σε μέρη του ίδιου διαστημικού ονείρου, με την χειροποίητη υψηλή ραπτική να συναντά τα ιερά τέρατα της αρχαίας ενδυμασίας.
Φανταστείτε πολυεπίπεδα patchworks, κεντημένους χιτώνες, γιλέκα με απλικέ και κοσμικά παλτά, ανασκαφές ενός πολιτισμού που δεν έχει ακόμη υπάρξει στ’ αλήθεια.
Ο Kaisik Wong πέρασε την εφηβεία του στη Chinatown του Bay Area. Το πατρικό της μαμάς του, βρισκόταν στη Νέα Ορλεάνη. Ο ίδιος πάντως, δεν κινούνταν σε ρυθμούς τζαζ.
Ξεκίνησε να σχεδιάζει από μικρός, σε ηλικία 14 ετών. Σπούδασε και μόδα για λίγο, αλλά ο δρόμος ήτανε σχολείο. Κι ό,τι έβγαινε από εκεί, το επένδυε μέσα του. Τα περιθωριακά πολιτιστικά κινήματα της πόλης, στα οποία η μουσική, ο μυστικισμός και το θέατρο συγχωνεύονταν, ήταν πολύ σημαντικά.
Ο έφηβος Kaisik, άραζε συχνά στα παρασκήνια των Fillmore και Avalon Ballrooms, με τις αυτοσχέδιες δημιουργίες του να λειτουργούν ως κάρτα εισόδου.
Βρέθηκε στη Νέα Υόρκη πριν κλείσει τα 18 για να δουλέψει στο πλευρό της σχεδιάστριας Adele Simpson. Δεν έκατσε πολύ στο Μεγάλο Μήλο. Ήθελε γενικώς ένα break από τις Ηνωμένες Πολιτείες για να δει κι άλλες εικόνες και η πόλη του φωτός, ήταν γεμάτη από αυτές.
Στο Παρίσι, έπεσε πάνω στους τιτάνες Salvador Dalí, Yves Saint Laurent και Pierre Cardin. Ο τελευταίος μάλιστα του πρότεινε να μείνει στον οίκο, αλλά ο Wong αρνήθηκε.
Αν κοιτάξεις προσεκτικά το έργο του, θα καταλάβεις ότι αυτό το πιστόλι δεν ήταν τόσο περίεργο, γιατί ποτέ δεν ήθελε να ανήκει σε ήδη υπάρχοντες κατασκευασμένους κόσμους, αλλά να κατοικεί στους δικούς του.
Στις αρχές της δεκαετίας του ’70 επέστρεψε στο Σαν Φρανσίσκο και λάνσαρε το δικό του label. Και το όνομα αυτού, Muuntux. Το εγχείρημα δεν κράτησε πολύ, αλλά η διάρκεια ίσως να μην ήταν ποτέ ο στόχος. Έκοβε και έραβε κάθε ρούχο ο ίδιος. Μερικά από αυτά, τα έβαφε κιόλας. Δεν υπήρχαν πατρόν, ούτε βοηθοί.
Oneman show, no pun intended.
Ο στενός φίλος και συνεργάτης του, Steven Arnold, περιγράφει ότι κάθε μία από τις δημιουργίες του Wong, ήταν μια πνευματική εξέλιξη. Με το να υπογράφει ο ίδιος την επιμέλεια κάθε στοιχείου, θεωρεί ότι διατηρούσε τις «πνευματικές δονήσεις» του ενδύματος.
Οι δημιουργίες του βρέθηκαν σε εξαιρετικά χέρια, από την Tina Turner και τον Elton John μέχρι την Anjelica Huston, και φυσικά τον ίδιο τον Dalí, για τον οποίο ο Wong σχεδίασε αρκετά περίτεχνα κοστούμια.
Δημιούργησε επίσης έργα για την πρωτοποριακή θεατρική ομάδα The Cockettes, μέσα από συνεργασίες με τον Arnold. Για ένα διάστημα, ο Wong έσκαγε δημόσια ντυμένος ως Monkey King, ο μυθικός Κινέζος trickster, ρόλος που πρωτοενσάρκωσε όταν γνώρισε τον Dalí.
Το έργο του ήταν ένα σύμπλεγμα αναφορών. Μπορεί να περιέγραφε την πρακτική του ως «απόδραση», αλλά η δουλειά του ήταν βαθιά ριζωμένη σε μια επιθυμία σύνδεσης με τους ανθρώπους. «Η ιδέα είναι να φέρουμε τον κόσμο κοντά και να τον φέρουμε σε επαφή με την αλλαγή των εποχών», είχε πει στο New York Magazine το 1978. «Τα ρούχα… είναι απλώς λειτουργικές εκδοχές αυτού που κάνουμε στο θέατρο».
Διαγνώστηκε με HIV και το 1990, σε ηλικία μόλις 40 ετών, έφυγε τραγικά από τη ζωή, λόγω λευχαιμίας. Έκτοτε, ελάχιστα δημοσιεύτηκαν για το έργο του, μέχρι που η κληρονομιά του αντήχησε απροσδόκητα στον 21ο αιώνα.
Το 2002, ο τότε καλλιτεχνικός διευθυντής της Balenciaga, Nicolas Ghesquière, βρέθηκε στο στόχαστρο κριτικής για την πολύ ακριβή μίμηση ενός patchwork γιλέκου του Wong.
Αποκαλύφθηκε ότι πράγματι, ο Γάλλος σχεδιαστής είχε συναντήσει τις δημιουργίες του Wong στο βιβλίο Native Funk & Flash του 1974.
Αν και ο Ghesquière αργότερα αναγνώρισε την πηγή, το περιστατικό άνοιξε μια ευρύτερη συζήτηση γύρω από τις μεταφορές και τις αποδόσεις.
36 χρόνια μετά το θάνατο του, σήμερα, ο Kaisik Wong παραμένει σίγουρα μια καλτ φιγούρα, της οποίας το όνομα, σπάνια τυπώνεται, αλλά το όραμα πίσω από αυτό παραμένει αδιαμφισβήτητο.
Ακολουθήστε το OneMan στο Google News και μάθετε τις σημαντικότερες ειδήσεις.