Πώς μια κρουαζιέρα στον Ατλαντικό μετατράπηκε σε εφιάλτη λόγω του Χανταϊού
- 5 ΜΑΙ 2026
Έχε γούστο να γυρίσει κανείς τις επόμενες μέρες από τίποτα Πράσινα Ακρωτήρια και να μας έχει φέρει τίποτα άλλο εκτός από ευλογία.
*Οποιαδήποτε ομοιότητα με πρόσωπα ή καταστάσεις δεν είναι εντελώς συμπτωματική και ουδεμία σχέση έχει με την πραγματικότητα.
Σοβαρά τώρα. Τα τελευταία 24ωρα, όσα συμβαίνουν στο κρουαζιερόπλοιο M/V Hondius που πλέει στον Ατλαντικό Ωκεανό, μετά τον εντοπισμό κρουσμάτων λοίμωξης από χανταϊό (hantavirus), έχουν σημάνει συναγερμό στις παγκόσμιες υγειονομικές αρχές, καθώς μία άλλοτε άγνωστη ασθένεια, με εξαιρετικά υψηλό ποσοστό θνησιμότητας, φαίνεται να κερδίζει τελευταία έδαφος.
Ήδη τρεις επιβάτες, δύο Ολλανδοί και ένας Γερμανός, έχουν χάσει τη ζωή τους και σύμφωνα με τον ΠΟΥ, υπάρχουν επτά ακόμα πιθανά κρούσματα χανταϊού, με έναν ασθενή να μεταφέρεται σε νοσοκομείο της Νότιας Αφρικής και να νοσηλεύεται σε κρίσιμη κατάσταση.
Οι αρχές εξακολουθούν να προσπαθούν να διαπιστώσουν τι ακριβώς συνέβη στο κρουαζιερόπλοιο, το οποίο αναχώρησε από το Ουσουάια στη νότια Αργεντινή τον Μάρτιο και βρίσκεται επί του παρόντος αγκυροβολημένο στα ανοικτά των ακτών του Πράσινου Ακρωτηρίου, ενός νησιωτικού κράτους περίπου 400 μίλια δυτικά της Σενεγάλης. Οι τιμές των εισιτηρίων φτάνουν μέχρι και τα 28.845 δολάρια για ένα ταξίδι 46 ημερών, στο οποίο οι επιβάτες θα εξερευνούσαν τη χερσόνησο της Ανταρκτικής, πραγματοποιώντας στάσεις στη Γη του Πυρός, στα νότια της Αργεντινής.
Αυτή τη στιγμή βρίσκονται εγκλωβισμένα στο πλοίο περίπου 150 άτομα, ανάμεσά τους και ένας Έλληνας, ενώ από τους επιβάτες ζητείται να παραμείνουν στις καμπίνες τους και να περιορίσουν τον κίνδυνο έκθεσης.
Πώς όμως είναι δυνατόν μια ασθένεια που μεταδίδεται κυρίως από τρωκτικά να εμφανιστεί σε ένα κρουαζιερόπλοιο στη μέση του Ατλαντικού Ωκεανού;
«Υπάρχουν δύο πιθανότητες», δηλώνει στο TIME ο Δρ. Amesh Adalja, ανώτερος ερευνητής στο Κέντρο για την Ασφάλεια της Υγείας του Πανεπιστημίου Johns Hopkins και καθηγητής στη Σχολή Δημόσιας Υγείας Bloomberg του Πανεπιστημίου Johns Hopkins.
«Ενδέχεται να υπάρχουν τρωκτικά στο πλοίο, ή οι επιβάτες να αρρώστησαν κατά τη διάρκεια μιας εκδρομής σε ενδημική περιοχή», ανέφερε.
Το πλοίο αναχώρησε από την Αργεντινή, όπου ο ιός hantavirus είναι ενδημικός, πριν από αρκετές εβδομάδες, αν και οι υγειονομικές αρχές της Αργεντινής δεν ανέφεραν κρούσματα του ιού στην περιοχή όταν το πλοίο αναχώρησε, σύμφωνα με την εφημερίδα New York Times.
Ο πρώτος θάνατος στο πλοίο σημειώθηκε στις 11 Απριλίου κάπου στον Ατλαντικό Ωκεανό, με την αιτία θανάτου του άνδρα να μην προσδιορίζεται αρχικά. Η σορός του μεταφέρθηκε από το πλοίο στις 24 Απριλίου, όταν το κρουαζιερόπλοιο έδεσε στο νησί της Αγίας Ελένης, περίπου 1.100 μίλια ανοικτά της Αφρικής, και η σύζυγος του άνδρα συνόδευσε τη σορό του.
Η σύζυγος αισθάνθηκε αδιαθεσία κατά τη διάρκεια του ταξιδιού επιστροφής και αργότερα πέθανε. Ο διαχειριστής του κρουαζιερόπλοιου ενημερώθηκε για τον θάνατο της γυναίκας στις 27 Απριλίου. Το ζευγάρι ήταν ολλανδικής υπηκοότητας. Την ίδια ημέρα, ένας άλλος επιβάτης, βρετανικής υπηκοότητας, αρρώστησε σοβαρά και μεταφέρθηκε για ιατρική περίθαλψη στη Νότια Αφρική. Επιβεβαιώθηκε ότι ο ασθενής είχε προσβληθεί από χανταϊό.
Ένας Γερμανός επιβάτης πέθανε στο πλοίο το Σάββατο. Και τη Δευτέρα, ο διαχειριστής του πλοίου ανέφερε ότι δύο μέλη του πληρώματος, ένας Βρετανός και ένας Ολλανδός, παρουσίαζαν οξεία αναπνευστικά συμπτώματα, το ένα ήπια και το άλλο σοβαρά, αλλά και τα δύο απαιτούσαν επείγουσα ιατρική περίθαλψη.
Τι είναι ο χανταϊός και πώς μεταδίδεται
Ο χανταϊός είναι ένας ιός που μεταδίδεται κυρίως μέσω των ούρων, των περιττωμάτων ή του σάλιου τρωκτικών όπως οι αρουραίοι ή τα ποντίκια. Υπάρχουν διάφοροι ιοί που ανήκουν στην οικογένεια των χανταϊών, και κάθε ιός συνήθως συνδέεται με ένα συγκεκριμένο τρωκτικό, στο οποίο μπορεί να επιβιώσει χωρίς να προκαλεί ασθένεια στο ζώο.
Οι άνθρωποι μπορούν να μολυνθούν είτε εισπνέοντας τον ιό, ο οποίος μπορεί να απελευθερωθεί αν έρθουν σε επαφή με τα περιττώματα ή τις φωλιές των τρωκτικών, είτε καταναλώνοντας τρόφιμα ή αγγίζοντας αντικείμενα που έχουν μολυνθεί από μολυσμένα τρωκτικά, ή αν τους γρατσουνίσει ή τους δαγκώσει κάποιο τρωκτικό.
Πόσο μεταδοτικός είναι
Ο ιός δεν μεταδίδεται εύκολα από άνθρωπο σε άνθρωπο, με ελάχιστες εξαιρέσεις, όπως ο ιός των Άνδεων, ο οποίος ανήκει στην οικογένεια των χανταϊών και μπορεί να μεταδοθεί μέσω σταγονιδίων μεταξύ στενών μελών μιας οικογένειας, λέει ο Kartik Chandran, καθηγητής μικροβιολογίας και ανοσολογίας στο Albert Einstein College of Medicine.
Δεν είναι ακόμη σαφές εάν ο ιός αυτός είναι υπεύθυνος για τις περιπτώσεις, επιβεβαιωμένες ή μη, στο κρουαζιερόπλοιο, αλλά ένας εκπρόσωπος του ΠΟΥ δήλωσε ότι «διεξάγονται λεπτομερείς έρευνες, συμπεριλαμβανομένων περαιτέρω εργαστηριακών εξετάσεων και επιδημιολογικών ερευνών. Επίσης, βρίσκεται σε εξέλιξη η αλληλούχιση του ιού».
Στις ΗΠΑ, έχουν αναφερθεί κρούσματα χανταϊού στην περιοχή Four Corners, όπου συναντώνται οι πολιτείες Γιούτα, Κολοράντο, Αριζόνα και Νέο Μεξικό. Οι υγειονομικές αρχές των ΗΠΑ άρχισαν να παρακολουθούν τα κρούσματα του χανταϊού ήδη από το 1993, μετά από μια επιδημία στην περιοχή, και έκτοτε έχουν αναφερθεί σχεδόν 900 κρούσματα, αφού οι επιστήμονες επιβεβαίωσαν την παρουσία του ιού εργαστηριακά. Από τα άτομα που προσβάλλονται από χανταϊό στις ΗΠΑ, περίπου το 35% πεθαίνει.
Ο ιός είναι πιο διαδεδομένος στην Ασία και την Ευρώπη, όπου τα στελέχη που κυκλοφορούν είναι λιγότερο θανατηφόρα, με ποσοστό θνησιμότητας που κυμαίνεται από λιγότερο του 1% έως 15%.
Ποια είναι τα συμπτώματα
Ο ιός προσβάλλει τους πνεύμονες και τα νεφρά, προκαλώντας κόπωση, πυρετό, πονοκεφάλους, ρίγη, ναυτία και έμετο. Περίπου 10 ημέρες μετά τη μόλυνση, οι ασθενείς αρχίζουν να αντιμετωπίζουν δυσκολία στην αναπνοή, καθώς οι πνεύμονές τους γεμίζουν με υγρό.
Ορισμένοι μπορεί επίσης να εμφανίσουν νεφρικά προβλήματα μία ή δύο εβδομάδες μετά την έκθεση. Αυτά μπορεί να ξεκινήσουν με πυρετό, ναυτία και πόνο στην πλάτη ή στην κοιλιά και τελικά να οδηγήσουν σε χαμηλή αρτηριακή πίεση και εσωτερική αιμορραγία, καθώς τα νεφρά αρχίζουν να παρουσιάζουν ανεπάρκεια.
Πώς διαγιγνώσκεται
Υπάρχει μια εξέταση για την ανίχνευση του ιού, αλλά δεν είναι τόσο ακριβής τις πρώτες 72 ώρες μετά την έκθεση σε αυτόν. Εάν κάποιος υποψιάζεται ότι έχει μολυνθεί, οι γιατροί συνιστούν να υποβληθεί σε δεύτερη εξέταση 72 ώρες μετά την εμφάνιση των συμπτωμάτων.
Ποια είναι η θεραπεία
Αν και οι ερευνητές εργάζονται πάνω σε θεραπείες, όπως αντισώματα και εμβόλια, που έχουν αποδειχθεί αποτελεσματικές στον περιορισμό ή ακόμη και στην πρόληψη της νόσου στα ζώα, δεν υπάρχει τυποποιημένη αντιιική αγωγή για αυτή την ομάδα ιών.
Το CDC συνιστά ανάπαυση, άφθονη πρόσληψη υγρών και φάρμακα για τη μείωση του πυρετού, ενώ η χορήγηση συμπληρωματικού οξυγόνου μπορεί να βοηθήσει στην ανακούφιση των πιο σοβαρών αναπνευστικών συμπτωμάτων.
Στα πιο καλά νέα πάντως, σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, ο κίνδυνος από τον χανταϊό για τον ευρύτερο πληθυσμό παραμένει χαμηλός, με τον περιφερειακό διευθυντή του ΠΟΥ για την Ευρώπη να ξεκαθαρίζει πως δεν υπάρχει λόγος πανικού ή επιβολής ταξιδιωτικών περιορισμών.
Ακολουθήστε το OneMan στο Google News και μάθετε τις σημαντικότερες ειδήσεις.