Διεθνής Ημέρα Μουσείων: 10 δωρεάν δράσεις και ξεναγήσεις που δεν χάνονται
- 13 ΜΑΙ 2026
Είναι μια ευκαιρία για τα μουσεία να σκεφτούν «έξω από το κουτί» και όλους εμάς να δούμε με νέο βλέμμα τον ρόλο τους στο σήμερα, όχι μόνο ως χώρους διαφύλαξης του πολιτισμού και της ιστορίας, αλλά ως ζωντανά σημεία του αστικού ιστού – σημεία όπου μπορούμε να συζητήσουμε και να γνωρίσουμε νέο κόσμο, να παίξουμε, να ακούσουμε μουσική και DJ sets, ακόμη και να πλέξουμε, όπως θα δούμε παρακάτω.
Μάλιστα, το κεντρικό θέμα για τη φετινή Διεθνή Ημέρα Μουσείων είναι «τα μουσεία ενώνουν τον κόσμο»: ένα μήνυμα που αναφέρεται στη συμπερίληψη, την αξία της συμμετοχικότητας και την κοινωνική διάσταση των μουσειακών οργανισμών, ειδικά σε μια εποχή όπου αυξάνεται η πόλωση και ορθώνονται ψηλότερα τείχη ανάμεσα στους ανθρώπους, σε μια εποχή όπου επιστρέφουν οι πόλεμοι, υποδαυλίζεται το διεθνές δίκαιο και τελούνται γενοκτονίες σε ζωντανή αναμετάδοση.
Τα μουσεία έχουν τη δύναμη να λειτουργούν ως «γέφυρες επικοινωνίας», λέει χαρακτηριστικά το μήνυμα του ICOM, τονίζοντας ότι ο ρόλος των μουσείων σήμερα είναι να «συμβάλλουν ουσιαστικά στην ενίσχυση του διαλόγου, της συμπερίληψης και της ειρηνικής συνύπαρξης». Στην ίδια κατεύθυνση βρίσκεται στραμμένο το πρόγραμμα των δωρεάν δράσεων που συντονίζονται με αφορμή τη Διεθνή Ημέρα Μουσείων ανά την ελληνική επικράτεια (πρόγραμμα εδώ), τόσο ανήμερα της εορτής (18/5) όσο και μερικές μέρες πριν ή μετά αυτής.
Παρακάτω, επιλέγουμε τα πιο ενδιαφέροντα που διοργανώνονται στα μουσεία της Αττικής.
Δωρεάν είσοδος στην Εθνική Πινακοθήκη
Πέρα από το ταξίδι στην νεώτερη ελληνική τέχνη (ο όροφος της μοντέρνας τέχνης παραμένει κλειστός λόγω ανασχεδιασμού), πέρα από την επετειακή έκθεση με έργα-αριστουργήματα από τη Ρωσική Πρωτοπορία (μια απόδειξη ότι πολλές από τις «επαναστάσεις» που καλλιεργήθηκαν μεταπολεμικά από διάφορα καλλιτεχνικά ρεύματα της Δύσης, είχαν στην ουσία πρωτοεκφραστεί δεκαετίες νωρίτερα), όπου η είσοδος θα είναι δωρεάν τη Δευτέρα 18/5, η λαμπερή Εθνική Πινακοθήκη έχει στο πρόγραμμα και δράσεις σχετικές με το θέμα της φετινής Διεθνούς Ημέρας Μουσείων – δράσεις στοχευμένες στη συμπερίληψη ατόμων με αναπηρία (απτική ξενάγηση) και στις οικογένειες.
Για το ευρύ κοινό, κρατάμε τη χορταστική περιήγηση στους ορόφους του κτιρίου και τις συλλογές.
Ξενάγηση στα «παρασκήνια» της Εθνικής Γλυπτοθήκης
Πώς επηρεάζονται τα γλυπτά από τις καιρικές μεταβολές και τα κλιματικά φαινόμενα; Ποιες προκλήσεις αντιμετωπίζουν ανάλογα με το υλικό; Και πώς οι συντηρητές φροντίζουν, ώστε τα γλυπτά να διατηρούνται στον χρόνο; Μία ενδιαφέρουσα ξενάγηση στα «παρασκήνια» των γλυπτών, τις τεχνικές κατασκευής και το έργο των συντηρητών προσφέρει η Εθνική Γλυπτοθήκη την παραμονή της Διεθνούς Ημέρας Μουσείων (17/5, 18:30), με ελεύθερη συμμετοχή και χωρίς ανάγκη προκράτησης θέσης.
Η εκδήλωση θα συνοδεύεται από παράλληλη διερμηνεία στη νοηματική.
Εξερεύνηση στο Μουσείο Κυκλαδικής Τέχνης μέσα από την αναπνοή
Ακούγεται περίεργο, αλλά φανταστείτε το: να εξερευνάτε τη «μπαλονένια» Αφροδίτη του Jeff Koons και το «σπήλαιο» της πολυσυζητημένης περιοδικής έκθεσεις με τα παλαιολιθικά ειδώλια, όχι μέσα από τα μάτια και τον λόγο, αλλά βγάζοντας όλοι μαζί συντονισμένα, υπό την καθοδήγηση των ξεναγών, διάφορους άναρθρους ήχους και φωνητικούς αυτοσχεδιασμούς μέσα στο μουσείο, σε μια πρωτότυπη άσκηση που διεγείρει τις αισθήσεις και ανακαλεί αρχέγονες μνήμες.
Ανήμερα της Διεθνούς Ημέρας Μουσείων (18/5, 15:30 & 16:30), με απαραίτητη προκράτηση θέσης.
Ρεστιτάλ πιάνου στο Μουσείο Ακρόπολης
Η αλήθεια είναι πως δεν χρειάζονται παραπάνω αφορμές και ειδικές δράσεις για να ενδώσεις, όταν το «μουσείο των μουσείων» ανακοινώνει ημέρα χωρίς εισιτήριο – αλλά υπάρχουν στην προκειμένη περίπτωση:
Στη Διεθνή Ημέρα Μουσείων, το Μουσείο Ακρόπολης θα συμμετάσχει (πρώτη φορά) στο φεστιβάλ Piano City Athens, με ένα ρεσιτάλ πιάνου από τον διεθνώς βραβευμένο Μάνο Κιτσικόπουλο στον εξώστη του 2ου ορόφου. Με θέα την αίθουσα των Αρχαϊκών Αγαλμάτων, ο πολυδιάστατος πιανίστας επιλέγει ένα πρόγραμμα μισής ώρας με αγαπημένα του έργα καθώς και δικές του μεταγραφές για σόλο πιάνο (στις 11:00, τις 12:00 και τις 13:00).
Πλέκοντας ένα συλλογικό υφαντό στο ΕΜΣΤ
Με αφορμή την παρακίνηση για επί ίσοις όροις συμμετοχικότητα από τη θεματική της Διεθνούς Ημέρας Μουσείων: το πάντα ανήσυχο και πρωτοποριακό ΕΜΣΤ μετατρέπεται για μια μέρα σε ανοικτό υφαντήριο και καλεί όλο τον κόσμο, μικρότερους και μεγαλύτερους γνώστες του «αθλήματος», να πιάσουν τις βελόνες φέρνοντας στο τραπέζι τεχνικές αλλά και ιστορίες. Σε αυτό το πλαίσιο, μέσα από τη συνύπαρξη και τη δημιουργία, το πλέξιμο λειτουργεί σαν μια διαδικασία που ενώνει άγνωστους μεταξύ τους επισκέπτες και κάνει το μουσείο έναν ζωντανό χώρο.
Μέρες και ώρες διεξαγωγής της δράσης: Κυριακή 17/5 (16.00-18.00) και Πέμπτη 21/5 (17.00-19.00). Οι επισκέπτες συμμετέχουν ελεύθερα, ανεξαρτήτως εμπειρίας.
Ταξίδι στα σκουπίδια του διαστήματος από το Μουσείο Φυσικής Ιστορίας
Είναι ευκαιρία για επίσκεψη στο Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Γουλανδρή που βρίσκεται στην Κηφισιά: πριν μερικούς μήνες, άνοιξε μια νέα πολυμεσική έκθεση (με ολογραμματικές προβολές, απτικά μέσα κ.α.) για τη βιοποικιλότητα και τους πολύτιμους «κρίκους» που χάνονται στον καιρό της κλιματικής αλλαγής, ενώ παραμένουν να εντυπουσιάζουν οι χώροι ζωολογίας και γεωλογίας που καθιστούν το Μουσείο μοναδικό στην περιοχή της Αττικής. Για τη Διεθνή Ημέρα Μουσείων, μάλιστα, πέρα από ελεύθερη είσοδο, έχουμε μεταξύ άλλων δωρεάν εκπαιδευτική προβολή στον Θόλο για τις επιπτώσεις της ανθρώπινης δραστηριότητας στο διάστημα.
Ώρες: από τις 10.30 κάθε μισή ώρα έως τις 14.30. Απαραίτητη η κράτηση θέσης κατά την είσοδο σας.
Ξενάγηση και DJ set στο Ίδρυμα Θεοχαράκη
Πέρα από ελεύθερη είσοδο με διευρυμένο ωράριο στο αφιέρωμα στον ελληνοαμερικανό «ποιητή του νέον», τον καλλιτέχνη Stephen Antonakos, πέρα και από τη ξενάγηση που είναι στο πρόγραμμα (18:00) για να κατανοήσουμε σε βάθος την πρωτοπορία και την παρακαταθήκη που άφησε στην τέχνη ο ίδιος, το Ίδρυμα Θεοχαράκη συντονίοζει και DJ set το βράδυ της Διεθνούς Ημέρας Μουσείων.
Ακούμε μουσική, πίνουμε ποτό και ερχόμαστε πιο κοντά ο ένας στον άλλο συζητώντας το έργο του σπουδαίου καλλιτέχνη (19.00-22.00), στον προαύλειο χώρο του μουσείου.
Τέχνη και μετανάστευση στο Μουσείο Γουλανδρή
Η Ολλανδία και η Γαλλία στο έργο του Van Gogh, η Ελλάδα και η Ισπανία του αξεπέραστου El Greco, η Ευρώπη και η Αμερική του Max Ernst – μεγάλα ονόματα του 20ού αιώνα που ανέπτυξαν την εικαστική τους «γλώσσα» ανάμεσα σε δύο πατρίδες, δείχνοντας ότι η μοναδικότητα προκύπτει συχνά μέσα μέσα από τον δημιουργικό μεταβολισμό διαφορετικών κόσμων και πολιτισμών. Αυτό είναι το θέμα της μίας εκ των δύο δωρεάν ξεναγήσεις για το κοινό που έχει το πρόγραμμα του πάντα δραστήριου Μουσείου Γουλανδρή στο Παγκράτι, για τη Διεθνή Ημέρα Μουσείων.
Ελεύθερη συμμετοχή με απαραίτητη ηλεκτρονική προκράτηση θέσεων.
Παραδοσιακκό γλέντι στο Μουσείο Νεότερου Ελληνικού Πολιτισμού
Έτσι κι αλλιώς, η γειτονιά του Μουσείου Νεότερου Ελληνικού Πολιτισμού αποτελεί από μόνη της ένα ταξίδι σε άλλες, πιο ανθρώπινες εποχές, τότε που η πρωτεύουσα έμοιαζε σε χωριό. Φαντάσου, τώρα, μέσα στο συγκρότημα με κατοικίες και σοκάκια που έχει διατηρηθεί στην Πλάκα από τον 19ο αι., να έρθει ένα δραστήριο πολυφωνικό σύνολο και να στήσει χωρό με παραδοσιακά τραγούδια από όλη την Ελλάδα αλλά και τη Μεσόγειο – σαν να πήγαμε σε χωριό, ενώ είμαστε στην καρδιά της πόλης.
Την Κυριακή 17/5 (13:00), με τη Χορωδία «Περπερούνα». Θα τηρηθεί σειρά προτεραιότητας.
Ιστορίες από το λιμάνι στο Αρχαιολογικό Μουσείο Πειραιά
Είναι λογικό να κλέβουν την παράσταση τα πιο μεγάλα σε μέγεθος έργα που φυλλάει, όπως το ταφικό μνημείο της Καλλιθέας και το χάλκινο άγαλμα της Αθηνάς του Πειραιά, αλλά στην προκειμένη περίπτωση, με την ξενάγηση που προγραμματίζεται στο Αρχαιολογικό Μουσείο Πειραιά για τη Διεθνή Ημέρα Μουσείων, το βάρος πέφτει στις «μικρές» ιστορίες και τα πολλά μυστικά για το παρελθόν του Πειραιά που κρύβουν τα εκθέματα και συχνά περνάνε μάλλον απαρατήρητα από τον επισκέπτη.
Στις 18/5 (11.30 για το ευρύ κοινό), με ελεύθερη είσοδο και χωρίς ανάγκη προκράτησης.
Ακολουθήστε το OneMan στο Google News και μάθετε τις σημαντικότερες ειδήσεις.