Η έξαρση της σαλμονέλας δεν είναι αυτό που περιμέναμε για το καλοκαίρι
- 29 ΙΟΥΛ 2026
Τρεις διαφορετικές εστίες μόλυνσης σαλμονέλας έχουν απασχολήσει τις τελευταίες μέρες τη χώρα μας, σε Αθήνα, Λαμία και Καστοριά, με πιο πρόσφατο το περιστατικό στο Περιστέρι, σημάνοντας συναγερμό στις υγειονομικές αρχές και τους καταναλωτές ενόψει καλοκαιριού.
Η αύξηση των κρουσμάτων σαλμονέλας δεν είναι κάτι ασυνήθιστο για τους καλοκαιρινούς μήνες και σύμφωνα με τον Πρόεδρο του ΕΦΕΤ, Αντώνη Ζαμπέλα, ο λόγος είναι απλός: «Ο πρώτος και βασικότερος λόγος είναι η ζέστη, καθώς η σαλμονέλα πολλαπλασιάζεται γρήγορα όταν τα τρόφιμα παραμένουν σε θερμοκρασίες μεταξύ 5 °C και 60 °C. Ένας δεύτερος λόγος είναι ο μη ορθός χειρισμός τροφίμων, που συνδέεται πολλές φορές και με την αύξηση του εποχικού προσωπικού, το οποίο δεν είναι εξοικειωμένο με τους αυστηρούς κανόνες υγιεινής. Επίσης, το καλοκαίρι οι καταναλωτές τρώνε συχνότερα έξω», είπε ο ίδιος στην Καθημερινή.
Έχουμε στο μυαλό μας ότι το κοτόπουλο είναι η πιο συνηθισμένη πηγή μόλυνσης, ωστόσο μπορεί να προέρχεται και από οποιοδήποτε προϊόν ζωικής προέλευσης, όπως τα αυγά, τα γαλακτοκομικά προϊόντα αλλά και τα θαλασσινά.
Πώς γίνεται η μόλυνση;
Πρόκειται για ένα βακτήριο που αναπτύσσεται φυσιολογικά στο έντερο αρκετών ζώων, όπως τα κοτόπουλα, τα πτηνά και οι αγελάδες, περνώντας μάλιστα στα πόδια και το τρίχωμά τους, σύμφωνα με τον Martin Wiedmann, κτηνίατρο και ειδικό τροφίμων στο Cornell University College of Agriculture and Life Sciences. Αυτό μπορεί να επιτρέψει στη σαλμονέλα να εξαπλωθεί σε άλλες περιοχές, συμπεριλαμβανομένων των αγροτικών εκτάσεων και των εγκαταστάσεων επεξεργασίας τροφίμων, όπου τα βακτήρια μπορούν να μολύνουν τα αγροτικά προϊόντα και τα συσκευασμένα τρόφιμα.
Όταν τα ζώα σφάζονται, τα βακτήρια που βρίσκονται στο έντερό τους μπορούν να μολύνουν το κρέας. Μία στις 25 συσκευασίες κοτόπουλου που πωλούνται που πωλούνται στα σούπερ μάρκετ στην Αμερική περιέχουν σαλμονέλα, σύμφωνα με το Κέντρο Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων (CDC). Οτιδήποτε έρχεται σε επαφή με το ωμό κρέας μπορεί στη συνέχεια να μολυνθεί, λέει ο Wiedmann. Αν το βακτήριο βρίσκεται σε κάποια επιφάνεια την οποία ακουμπήσει κάποιος και στη συνέχεια πιάσει για παράδειγμα το στόμα του, μπορεί επίσης να μολυνθεί.
Τι συμβαίνει αν κάποιος μολυνθεί με σαλμονέλα
Άτομα που έχουν εκτεθεί στη σαλμονέλα συνήθως αρχίζουν να αισθάνονται αδιαθεσία 6 ώρες μέχρι 6 μέρες αργότερα, σύμφωνα με την Δρ. Louise Francois Watkins, ιατρός στο Τμήμα Επιδημιολογίας Εντερικών Νοσημάτων των Κέντρων Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων. Οι περισσότερες λοιμώξεις είναι ήπιες και διαρκούν από 4 έως 7 μέρες. Παρόλο που η σαλμονέλα δεν κάνει διακρίσεις στις ηλικίες, τα παιδιά μέχρι 5 χρονών μπορεί να μολυνθούν πιο εύκολα και συχνότερα λόγω του αδύναμου ακόμα ανοσοποιητικού τους.
Η λοίμωξη συνήθως υποχωρεί από μόνη της, σύμφωνα με τη Watkins, ωστόσο το Κέντρο Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων συνιστά να απευθυνθείτε σε γιατρό εάν παρουσιάζετε πυρετό άνω από 38,8, εάν η διάρροια διαρκεί περισσότερο από τρεις ημέρες χωρίς να παρουσιάζει βελτίωση αλλά και σε περίπτωση που δεν υπάρχει επαρκής ενυδάτωση και άρα μείωση της ούρησης.
Υπάρχει περίπτωση κάποιος να μολυνθεί με σαλμονέλα και να μην το γνωρίζει καθώς λίγοι είναι εκείνοι που επισκέπτονται τον γιατρό τους όταν αρρωσταίνουν από σαλμονέλα και ακόμη λιγότεροι υποβάλλονται σε εξετάσεις για τη νόσο. Είναι χαρακτηριστικό πως, σύμφωνα με την Andrea Etter, ειδικό τροφίμων και ερευνήτρια σαλμονέλας στο Πανεπιστήμιο του Βερμόντ, μόνο μία στις 30 περιπτώσεις σαλμονέλας εντοπίζεται και επιβεβαιώνεται πραγματικά από το σύστημα υγείας.
Ορισμένοι άνθρωποι, σύμφωνα με τους New York Times, μπορούν να αναπτύξουν αντιδραστική αρθρίτιδα μετά από λοιμώξεις σαλμονέλας, παρουσιάζοντας πόνο στις αρθρώσεις, ερεθισμό των ματιών ή επώδυνη ούρηση, συμπτώματα που μπορεί να επιμείνουν και μετά την εξάλειψη της λοίμωξης, ενώ σε σπάνιες περιπτώσεις, η σαλμονέλα μπορεί να εξαπλωθεί μέσω του αίματος και να προκαλέσει άλλες λοιμώξεις, όπως μηνιγγίτιδα. Οι λοιμώξεις από σαλμονέλα ευθύνονται για 26.500 νοσηλείες και 420 θανάτους στις Ηνωμένες Πολιτείες κάθε χρόνο.
Τι μέτρα προφύλαξης υπάρχουν
Αν ανήκεις σε αυτούς που έχουν κατοικίδια ή ζώα εκτροφής, μην τα φιλάς και μετά από κάθε επαφή φρόντισε να πλένεις καλά τα χέρια σου. Ιδανικά, να πλένεις τα δοχεία τροφής και νερού τους σε νεροχύτη βοηθητικού χώρου ή στην μπανιέρα, αλλά αν πρέπει να χρησιμοποιήσεις τον νεροχύτη της κουζίνας ή τον νιπτήρα του μπάνιου, φρόντισε να τον απολυμάνεις μετά.
Φρόντισε να μαγειρεύεις το κρέας στη σωστή θερμοκρασία, ελέγχοντάς το, ενώ αν δεν πρόκειται να καταναλώσεις σύντομα το μαγειρεμένο σου φαγητό, αποθήκευσέ το στο ψυγείο. «Η ζέστη επιτρέπει στο βακτήριο να αναπτυχθεί οπότε τοποθέτησε το φαγητό σε χώρο ψύξης όσο το δυνατόν γρηγορότερα.
Για να αποφύγεις τη μόλυνση της κουζίνας σου ή των άλλων τροφίμων κατά την προετοιμασία ωμού κρέατος, καλό θα ήταν να χρησιμοποιείς ξεχωριστή επιφάνεια κοπής και μαγειρικά σκεύη και να θυμάσαι ότι οι συσκευασίες που περιέχουν ωμό κρέας μπορεί να παρουσιάσουν διαρροές, οπότε αποθήκευσε τις χωριστά από άλλα τρόφιμα ή τύλιξε τις σε μια σακούλα για προστασία.
Μετά το μαγείρεμα του ωμού κρέατος, πλύνε τα χέρια σου και απολύμανε τις επιφάνειες που ενδέχεται να έχουν μολυνθεί, ενώ μπορείς να τοποθετήσεις στον φούρνο μικροκυμάτων ό,τι χρησιμοποίησες για να καθαρίσεις τις επιφάνειες αυτές, όσο είναι ακόμα υγρά, καθώς έτσι θα σκοτωθούν περισσότερα βακτήρια.
Τέλος, μην ξεπλένεις ποτέ τα ωμά κρέατα, κυρίως του κοτόπουλου ή της γαλοπούλας, πριν τα μαγειρέψεις, καθώς το μόνο που καταφέρνεις είναι να εξαπλώσεις τη μόλυνση σε όλο το νεροχύτη.
Ακολουθήστε το OneMan στο Google News και μάθετε τις σημαντικότερες ειδήσεις.