Μια «γαμάτη παρέα από σπασίκλες» δημιούργησε το πρώτο GTA κι άλλαξε την ιστορία των videogames
Τριάντα χρόνια πριν, κάποιοι άπειροι προγραμματιστές στην Σκωτία είχαν μια ιδέα.
- 19 ΝΟΕ 2026
Ζούμε και επίσημα στην εποχή του Grand Theft Auto VI. Δεν θα μπω στην διαδικασία να αναλύσω κάτι που δεν γνωρίζω μιας και δεν έχω περάσει περισσότερες από 2-3 ώρες σε αυτό το σύμπαν. Αντιλαμβάνομαι όμως την ντοπαμίνη στο να μπορείς να σκορπίσεις χάος από το σαλόνι σου, πιλοτάροντας αεροπλάνα και οδηγώντας κλεμμένα αμάξια.
Το game έχει ξεφύγει αρκετά, σε ένα λογικό μαξιμαλισμό που επιτάσσει η εποχή. Αυτό που σήμερα αποκαλούμε το πιο πετυχημένο franchise βιντεοπαιχνιδιών όλων των εποχών, ήταν κάποτε μια ιδέα μερικών νεαρών και άπειρων προγραμματιστών στο Dundee. Με λίγα λόγια, η όλη φάση ξεκίνησε στην Σκωτία.
«Ήταν εξ ολοκλήρου έργο μιας σκωτσέζικης ομάδας, όλοι αρχάριοι, δεν είχαμε πτυχία σχεδιασμού παιχνιδιών εκείνη την εποχή», λέει ο Brian Baglow, σεναριογράφος του παιχνιδιού. «Οι μόνοι που πίστεψαν σε αυτό ήταν η DMA Design. Ο εκδότης ήθελε να το ακυρώσει», προσθέτει.
Μετά από κάποια εκατοντάδες εκατομμύρια αντίτυπα, η DMA Design μεταμορφώθηκε σε Rockstar North με χίλιους εργαζόμενους να απασχολούνται στην έδρα της στο Εδιμβούργο. Η Rockstar κάνει κουμάντο, αλλά η ιστορία πηγαίνει πολύ πέρα από το GTA.
Από το Dundee στον κόσμο
Ο Chris van der Kuyl, συνιδρυτής τη VIS Entertainment στις αρχές της δεκαετίας του 1990, λέει ότι η βιομηχανία παιχνιδιών της Σκωτίας είναι σχεδόν αγνώριστη σε σύγκριση με εκείνη στην οποία εισήλθε πριν από περίπου 30 χρόνια.
«Όταν ξεκινήσαμε, κανείς δεν είχε στο μυαλό του την Σκωτία. Υπήρχαν μερικοί άνθρωποι διάσπαρτοι εδώ κι εκεί, αλλά οι βασικοί ήταν η DMA στο Dundee», λέει.
Το Πανεπιστήμιο Abertay στο Dundee εγκαινίασε το πρώτο πτυχίο ηλεκτρονικών παιχνιδιών στον κόσμο το 1997, συμβάλλοντας στη δημιουργία μιας επίσημης οδού εισόδου στη βιομηχανία, η οποία, σύμφωνα με τον Van der Kuyl έχτισε μια σοβαρή γέφυρα την οποία διέσχισαν ταλεντάρες που ανέπτυξαν τον κλάδο.
«Χωρίς μια δεξαμενή ταλέντων και νέους ανθρώπους να μπαίνουν στη βιομηχανία, δεν θα υπήρχε βιομηχανία», τονίζει.
Το 2005, ο Van der Kuyl συνίδρυσε την 4J Studios με έδρα το Dundee, η οποία σημείωσε τεράστια επιτυχία προσαρμόζοντας το Minecraft για κονσόλες όπως το Xbox και το PlayStation, με την εταιρεία να απασχολεί πλέον 57 εργαζόμενους και την καθιστά μία από τις μεγαλύτερες εταιρείες παιχνιδιών στη Σκωτία.
Σύμφωνα με στοιχεία της σκωτσέζικης κυβέρνησης οι εταιρείες που δραστηριοποιούνται στα βιντεοπαιχνίδια έφτασαν τις 130 το 2024, από μόλις 15 το 2010.
Την ίδια περίοδο, ο κύκλος εργασιών του κλάδου αυξήθηκε από 38,1 εκατ. λίρες σε 339,7 εκατ. λίρες.
Ο Van der Kuyl πιστεύει ότι η Σκωτία αναγνωρίζεται πλέον διεθνώς ως ένα από τα κορυφαία μέρη για τη δημιουργία παιχνιδιών, συγκρίνοντας τη φήμη της με καθιερωμένα κέντρα ανάπτυξης, όπως η Σουηδία και η δυτική ακτή των Ηνωμένων Πολιτειών.
Η γνώμη των Gamers για το πρώτο GTA
Ανώνυμοι χρήστες στο IMDb γυρίζουν πίσω το χρόνο.
«Θυμάμαι ότι κάποτε έπαιζα αυτό το παιχνίδι για 5 ώρες συνεχόμενα και πάλι δεν μπορούσα να περάσω την πρώτη πίστα. Τις περισσότερες φορές με διασκέδαζε τόσο πολύ να σκοτώνω κόσμο και να διαλύω αυτοκίνητα που δεν με ένοιαζαν οι αποστολές.
Επίσης, έχει τρομερή πλάκα να αποστατείς από την τρέχουσα συμμορία σου και απλώς να τους καθαρίζεις όλους. Αυτό είναι ένα παιχνίδι που κάνει το να πατάς πεζούς με το αμάξι να φαίνεται τόσο διασκεδαστικό.
Τα γραφικά είναι κάπως φτωχά βέβαια και το gameplay δεν αλλάζει πολύ από πίστα σε πίστα, αλλά ποιος νοιάζεται;».
«Το Grand Theft Auto είναι ένα από εκείνα τα παιχνίδια που είναι σχεδόν αδύνατο να κριθούν μόνο με τα σύγχρονα δεδομένα. Σήμερα μοιάζει δύσκαμπτο, χαοτικό και μερικές φορές εκνευριστικό, αλλά εξακολουθείς να νιώθεις τη σπίθα που αργότερα εξελίχθηκε σε κάτι τεράστιο. Η κάτοψη (top-down view), οι εγκληματικές αποστολές, το χάος με το επίπεδο καταδίωξης (wanted level) και η ελευθερία να οδηγείς στη Liberty City, τη Vice City και το San Andreas καθιστούν σαφές ότι τα θεμέλια υπήρχαν ήδη. Μπορεί να φαίνεται απλό τώρα, αλλά η ιδέα πίσω από αυτό ήταν δυνατή από την αρχή.
Αυτό που εξακολουθώ να απολαμβάνω είναι το ύφος του. Το παιχνίδι έχει μια τραχιά arcade αίσθηση, με αποστολές που συχνά βγάζουν ένα «καλό» χάος και μια πόλη που αντιδρά ακριβώς όσο χρειάζεται για να σε κάνει να θέλεις να δοκιμάζεις συνεχώς την τύχη σου. Το να κλέβεις αυτοκίνητα, να ξεφεύγεις από την αστυνομία και να προσπαθείς να επιβιώσεις αρκετά ώστε να ολοκληρώσεις τις δουλειές, του προσδίδει μια ιδιαίτερη, “βρώμικη” γοητεία. Ταυτόχρονα, δεν είναι πάντα εύκολο να επιστρέψεις σε αυτό. Ο χειρισμός μπορεί να είναι άβολος, η απόσταση της κάμερας κάνει τη δράση μπερδεμένη και ορισμένες αποστολές μοιάζουν περισσότερο εκνευριστικές παρά έξυπνες.
Για μένα, αυτό δεν είναι το καλύτερο παιχνίδι Grand Theft Auto, αλλά είναι ένα πολύ σημαντικό παιχνίδι. Έχει προσωπικότητα, επαναστατικότητα και ξεκάθαρη ταυτότητα, ακόμη και πριν η σειρά γίνει κινηματογραφική και τεράστια. Το σέβομαι επειδή ξεκίνησε τα πάντα, αλλά το απολαμβάνω κιόλας επειδή υπάρχει ακόμη κάτι διασκεδαστικό στο απλό του χάος. Το Grand Theft Auto είναι τραχύ, ξεπερασμένο και περιορισμένο, αλλά ταυτόχρονα τολμηρό, αξέχαστο και πολύ ανώτερο από μια απλή ιστορική υποσημείωση».
«Αυτό το γεμάτο δράση παιχνίδι είναι βίαιο, αιματηρό και διασκεδαστικό. Ο στόχος είναι να ολοκληρώσεις πολλές «βρώμικες» δουλειές για τοπικούς αρχηγούς του εγκλήματος στις Ηνωμένες Πολιτείες και να γίνεις ένας πολύ δημοφιλής εγκληματίας. Στην πορεία, καθαρίζεις μερικούς αθώους πεζούς, κλέβεις αυτοκίνητα και πυροβολείς όσους περισσότερους αστυνομικούς μπορείς. Αν είσαι πραγματικά καλός, μπορείς πρακτικά να τη γλιτώσεις έχοντας διαπράξει φόνους.
Η μεγαλύτερη αδυναμία του είναι τα γραφικά: τρίτης κατηγορίας και παρωχημένα. Θα μπορούσαν να τα είχαν καταφέρει καλύτερα. Πέρα από αυτό, είναι ένα πραγματικά διασκεδαστικό παιχνίδι, αν δεν σε πειράζει το επαναλαμβανόμενο gameplay και τα πανάρχαια γραφικά».
Τα σχόλια στο Reddit είναι πάντα τα καλύτερα
Στην κεντρική φωτογραφία βλέπετε τους τύπους που άλλαξαν την ιστορία των video games. Σύμφωνα με Redditors, «αυτοί είναι οι τύποι που τα έκαναν μαντάρα με ένα παιχνίδι αγώνων ταχύτητας με μπάτσους, συνειδητοποίησαν ότι είχε πολύ περισσότερη πλάκα από τους ίδιους τους αγώνες και κατά λάθος δημιούργησαν ένα franchise δισεκατομμυρίων δολαρίων», οι οποίοι «ξεκάθαρα άντλησαν υλικό από πολλές προσωπικές εμπειρίες για να φτιάξουν το παιχνίδι», σχολιάζουν ειρωνικά.
Σε κάθε περίπτωση, «τι γαμάτη παρέα από σπασίκλες».
Ακολουθήστε το OneMan στο Google News και μάθετε τις σημαντικότερες ειδήσεις.