Πώς να εκπαιδεύσεις τον εγκέφαλό σου να κάνει δύσκολα πράγματα (και να το απολαμβάνει)
Μια ψυχίατρος από το Στάνφορντ μοιράζεται τις γνώσεις της για να πετυχαίνεις τους στόχους σου - από πιο τακτική άσκηση μέχρι καλύτερη διατροφή.
- 24 ΜΑΡ 2026
Πέρασαν οι μέρες που χρειαζόταν να ξοδεύουμε ώρες αναζητώντας απαντήσεις σε μια ερώτηση, να βγαίνουμε από το σπίτι για να γνωρίσουμε κάποιον ή ακόμη και να σηκωνόμαστε για να ρυθμίσουμε τη θερμοκρασία στο σπίτι μας.
Ωστόσο, η ευκολία που προσφέρει η τεχνολογία έχει και το τίμημά της. Όπως επισημαίνει η ψυχίατρος του Στάνφορντ, Anna Lembke, σήμερα οι περισσότεροι άνθρωποι τείνουν να αποφεύγουν ακόμη περισσότερο δραστηριότητες που απαιτούν προσπάθεια σε σύγκριση με το παρελθόν. Η άσκηση ή η εκμάθηση μιας νέας δεξιότητας από το μηδέν μπορεί να μοιάζει περισσότερο με αγγαρεία παρά με κάτι ευχάριστο.
Παρόλα αυτά, μπορούμε να εκπαιδεύσουμε τον εγκέφαλό μας ώστε να αντιμετωπίζει, και τελικά να απολαμβάνει, τέτοιου είδους προκλήσεις. Σε ένα επεισόδιο του podcast Diary Of A CEO, η Lembke προτείνει μια απλή αλλά αποτελεσματική στρατηγική: να έχουμε ένα συγκεκριμένο και συνειδητό σχέδιο πριν από τη δράση.
Όπως εξηγεί, αν περιμένουμε την τελευταία στιγμή για να αποφασίσουμε αν θα κάνουμε κάτι δύσκολο, συνήθως επιλέγουμε να μην το κάνουμε. Αντίθετα, όταν έχουμε προγραμματίσει από πριν (για παράδειγμα από το προηγούμενο βράδυ) ότι θα ξυπνήσουμε μια συγκεκριμένη ώρα και θα πάμε στο γυμναστήριο, αυξάνονται σημαντικά οι πιθανότητες να το πραγματοποιήσουμε.
Στην πραγματικότητα, αυτή η τακτική εφαρμόζεται ήδη σε άλλες πτυχές της καθημερινότητάς μας, όπως όταν οργανώνουμε τα γεύματα της εβδομάδας ή επιλέγουμε τα ρούχα της επόμενης ημέρας. Η προετοιμασία μάς βοηθά να περιορίζουμε τις βραχυπρόθεσμες παρορμήσεις και να εστιάζουμε στους μακροπρόθεσμους στόχους μας.
unsplash
Επιπλέον, η ύπαρξη ενός φίλου ή μιας ομάδας που μας στηρίζει μπορεί να λειτουργήσει καθοριστικά. Οι άνθρωποι έχουν μεγαλύτερη πιθανότητα επιτυχίας όταν μοιράζονται έναν στόχο με άλλους. Μάλιστα, έρευνα του University College London (2015) έδειξε ότι όταν ο ένας σύντροφος σε ένα ζευγάρι υιοθετεί μια πιο υγιεινή συνήθεια, είναι πολύ πιθανό να τον ακολουθήσει και ο άλλος.
Η σύνδεση της κοινωνικοποίησης με τους προσωπικούς στόχους, όπως η συμμετοχή σε ένα ομαδικό πρόγραμμα γυμναστικής ή μια ομάδα μελέτης, κάνει την προσπάθεια πιο εύκολη και ευχάριστη.
Στο ίδιο πνεύμα, ο ψυχολόγος και ειδικός σε οικονομικά ζητήματα, Charles Chaffin τονίζει τη σημασία της συλλογικής προσπάθειας. Φέρνει ως παράδειγμα το Dry January: όταν κάποιος συμμετέχει μαζί με φίλους, οι πιθανότητες επιτυχίας αυξάνονται, καθώς υπάρχει αλληλοϋποστήριξη, έλεγχος και ενθάρρυνση.
Όσον αφορά τη διαδικασία επίτευξης ενός δύσκολου στόχου, η Lembke εξηγεί ότι στην αρχή σπάνια είναι ευχάριστη. Χρησιμοποιεί τη μεταφορά μιας ζυγαριάς, όπου στη μία πλευρά βρίσκεται η ευχαρίστηση και στην άλλη ο «πόνος». Όταν, για παράδειγμα, ξυπνάμε νωρίς και αφιερώνουμε χρόνο σε απαιτητική μελέτη, προσθέτουμε βάρος στην πλευρά της προσπάθειας.
Αντίθετα, μια σύντομη ενασχόληση με τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης προσφέρει στιγμιαία ευχαρίστηση. Ωστόσο, αν επιμείνουμε και ξεπεράσουμε τη δυσκολία, η ανταμοιβή που λαμβάνουμε είναι πιο ουσιαστική και διαρκής.
Τέλος, η Lembke επισημαίνει τη σημασία της επιείκειας προς τον εαυτό μας. Πολλοί άνθρωποι θέτουν υπερβολικά φιλόδοξους στόχους, ιδιαίτερα στην αρχή της χρονιάς, και στη συνέχεια απογοητεύονται όταν δεν τους πετυχαίνουν.
Ακόμη κι αν δεν πετύχατε πλήρως έναν στόχο, όπως η πλήρης αποχή από τη ζάχαρη, μικρές βελτιώσεις, όπως η καλύτερη διατροφή ή η αυξημένη κατανάλωση νερού, εξακολουθούν να αποτελούν πρόοδο.
Όπως καταλήγει, για πολλούς ανθρώπους μια πιο αποτελεσματική προσέγγιση είναι ο συνδυασμός αυτοσυμπόνιας και μετριοπάθειας.
Ακολουθήστε το OneMan στο Google News και μάθετε τις σημαντικότερες ειδήσεις.