Unsplash
ΒΙΒΛΙΟ

8 βιβλία που απαγορεύτηκαν επειδή θεωρήθηκαν επικίνδυνα

Σελίδες πεταμένες στη φωτιά, θυελλώδεις δίκες, συγγραφείς που κινδύνευσαν με δολοφονία. Η λογοκρισία πάντα έκανε καλά τη δουλειά της.

«Θα πρέπει να υπάρχει κάτι στα βιβλία, κάτι που δεν μπορούμε να φανταστούμε, κάτι τόσο δυνατό που κάνει μία γυναίκα να παραμείνει μέσα σε ένα σπίτι που έχει πιάσει φωτιά· σίγουρα κάτι βρίσκεται εκεί. Δεν μπορεί να κάθεσαι για το τίποτα» διαβάζουμε σε ένα από τα πλέον διάσημα αποσπάσματα του Φαρενάιτ 451 (εκδ. Άγρα). Πρόκειται για το εμβληματικό μυθιστόρημα της επιστημονικής φαντασίας όπου το «να βάζεις φωτιά ήταν μία απόλαυση». Στον κόσμο που έπλασε ο Ray Bradbury, οι τυπωμένες σελίδες αποτελούν το πιο επικίνδυνο πράγμα στον κόσμο. Για αυτό και πρέπει να εξαφανιστούν. Πάση θυσία.

Δυστυχώς, δεν φαντάστηκε μόνο το sci-fi αυτό το εφιαλτικό σενάριο. Σε όλες τις εποχές υπήρξαν βιβλία που απαγορεύτηκαν: από το κάψιμο στη Ναζιστική Γερμανία μέχρι πιο πρόσφατα στην πλήρη απαγόρευση της δυτικής λογοτεχνίας από τους Ταλιμπάν του Αφγανιστάν.

Στα Αγγλικά, υπάρχει μία παροιμία που λέει ότι «η πένα είναι πιο ισχυρή από το σπαθί». Έτσι, διαχρονικά τα πιο συντηρητικά κομμάτια της κοινωνίας πάντοτε έβλεπαν με εχθρικό μάτι εκείνες τις τυπωμένες σελίδες που ξέφευγαν από τα χρηστά ήθη.

Η λίστα που ακολουθεί περιέχει μερικά από τα πιο διάσημα βιβλία που βιώσαν πάνω τους τη σφραγίδα της λογοκρισίας τα τελευταία 100 χρόνια.

H λίστα με τα βιβλία που απαγορεύτηκαν

λαίδη τσάτερλι βιβλία που απαγορεύτηκαν
PUBLIC.GR

Ο ΕΡΑΣΤΗΣ ΤΗΣ ΛΑΙΔΗΣ ΤΣΑΤΕΡΛΙ

Το γνωστό, πολυσυζητημένο (και απαγορευμένο για χρόνια) αριστούργημα.
7,70 4,62
ΑΓΟΡΑΣΕ ΤΟ

Υβριστικό, πορνογραφικό, χυδαίο. Έτσι, το αντιμετώπισαν οι κατήγοροί του στην ίσως μεγαλύτερη λογοτεχνική δίκη του 20ου αιώνα. Το μυθιστόρημα του D.H Lawrence κατάφερε 30 χρόνια μετά τον θάνατο του συγγραφέα να ταρακουνήσει συθέμελα τη Μεγάλη Βρετανία, δίνοντας και ένα χεράκι βοηθείας στη σεξουαλική επανάσταση που ακολούθησε.

Σημαντική σημείωσή: Το κείμενο εκδόθηκε το 1928 μακριά από το «Νησί», και για σχεδόν τρεις δεκαετίες κανείς δεν τολμούσε να το τυπώσει επί βρετανικού εδάφους.

Θαυμαστός καινούργιος κόσμος βιβλία που απαγορεύτηκαν
PUBLIC.GR

Θαυμαστός καινούργιος κόσμος

Μία προφητεία για ένα ζοφερό αύριο που η πραγματικότητα έμελλε να επιβεβαιώσει.
13,70 9,58
ΑΓΟΡΑΣΕ ΤΟ

Ο θαυμαστός καινούργιος κόσμος που πρέσβευε ο Aldus Huxley βρήκε γενναία αντίσταση σε αρκετές περιπτώσεις. Στην Ιρλανδία το προφητικό (;) μυθιστόρημα απαγορεύτηκε ενώ στην Ινδία τα δικαστήρια έφτασαν να τον κατηγορήσουν ως «πορνογράφο». Έτσι ή αλλιώς, το βιβλίο πούλησε και συνεχίζει να πουλά εκατομμύρια αντίτυπα.

βιβλία που απαγορεύτηκαν χέρνι μίλερ
PUBLIC.GR

Ο ΤΡΟΠΙΚΟΣ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ POCKET

Aφέσου στη δίνη ενός έργου που επηρέασε καταλυτικά τη λογοτεχνία αλλά και την ίδια τη ζωή.
6,60 4,56
ΑΓΟΡΑΣΕ ΤΟ

«Ένας ανοιχτός υπόνομος, ένας λάκκος δυσωδίας, μία σύναξη όλων εκείνων των πραγμάτων που είναι σάπια στην ανθρώπινη κοινωνία». Αυτά είναι τα λόγια ενός δικαστή από την Πενσιλβανία για το κομβικό έργο της σύγχρονης λογοτεχνίας, το οποίο είναι γεμάτο εκρηκτικό ερωτισμό. Πώς να μη θες να το διαβάσεις μετά;

σαλμάν ρουσντί σατανικοί στίχοι βιβλία απαγορεύτηκαν
PUBLIC.GR

Σατανικοί στίχοι

Η κτηνώδης εντολή να εκτελεστεί ο συγγραφέας του βιβλίου, σχεδόν επισκίασε την αξία του.
19,90 13,93
ΑΓΟΡΑΣΕ ΤΟ

Φετφάς, η εξήγηση που δίνει ένας μουφτής στον ισλαμικό νόμο. Στην περίπτωση του Salman Rushdie, όμως, αυτό σήμαινε την επικήρυξη για το κεφάλι του. Το βιβλίο του θεωρήθηκε βλάσφημο, απαγορεύτηκε στον αραβικό κόσμο, εκείνος αναγκάστηκε για χρόνια να ζει σαν κυνηγημένος, ο Ιάπωνας μεταφραστής του κειμένου έχασε τη ζωή του. Λίγα σύγχρονα κείμενα κουβαλούν τόσο άδικα χαμένο αίμα πάνω τους.

Λολία Ναμπόκοφ Βιβλία που απαγορεύτηκαν
PUBLIC.GR

Λολίτα

Ένας από τους πιο πρωτότυπους συγγραφείς του 20ού αιώνα στην ίσως καλύτερη στιγμή του.
27,90 18,97
ΑΓΟΡΑΣΕ ΤΟ

Περισσότερο σατυρικό για τον αμερικανικό τρόπο ζωής και σημαντικό για την εξέλιξη της λογοτεχνίας, παρά ανίερο και επικίνδυνο όπως ήθελαν να πιστεύουν οι συντηρητικοί κύκλοι. Παρ’ όλα αυτά, και επειδή αρκετές φορές τα Media λατρεύουν να σκορπούν πανικό, το συγκεκριμένο αριστούργημα βρέθηκε στο στόχαστρο των βρετανικών tabloids με αποτέλεσμα να απαγορευτεί. Θλιβερό αλλά συμβαίνει.

Οδυσσέας Τζέιμς Τζόυς Βιβλία που απαγορεύτηκαν
PUBLIC.GR

Οδυσσέας

Βρόμικο, βλάσφημο, άσεμνο και τελικά αδιάβαστο; Μάλλον όχι.
37,10 18,63
ΑΓΟΡΑΣΕ ΤΟ

Ειλικρινά, ποιος διάβασε ολόκληρο τον Οδυσσέα του James Joyce για να τον λογοκρίνει; Αυτό το μυθιστορηματικό αίνιγμα, το οποίο ελάχιστοι έχουν καταφέρει να λύσουν, περιέχει κάποιος επίμαχες σκηνές (όπως αυτή του αυνανισμού). Ο φόβος όμως που προκάλεσε είχε να κάνει περισσότερο με τα κρυφά μηνύματα που πιθανόν ήθελε να περάσει.

Έτσι, σε μία ακραία έκφραση ανελευθερίας του λόγου, παρέμεινε απαγορευμένο σε ΗΠΑ και Μεγάλη Βρετανία σε όλη τη δεκαετία του 1930. Υπάρχουν, μάλιστα, εικόνες που δείχνουν τους υπαλλήλους των ταχυδρομείων να καίνε αντίτυπα του βιβλίου.

βιβλία που απαγορεύτηκαν Φάρμα των ζώων
PUBLIC.GR

Η ΦΑΡΜΑ ΤΩΝ ΖΩΩΝ

«Πρόκειται για την ιστορία μιας επανάστασης που πήρε λάθος δρόμο…» ανέφερε ο Orwell για την πρώτη έκδοση του βιβλίου το 1945.
6,57 5,91
ΑΓΟΡΑΣΕ ΤΟ

Η πιο σκληρή κριτική του Σταλινισμού ήρθε με τη μορφή μίας αλληγορίας γεμάτη ανθρωπόμορφα ζώα. ΟK, αναμενόμενη η απαγόρευση στη Σοβιετική Ένωση, ενώ δεν προκαλεί έκπληξη το ότι μέχρι σήμερα ο George Orwell αποτελεί persona non grata σε Βόρεια Κορέα και Κούβα. Αλήθεια, όμως, μήπως η απαγόρευση του βιβλίου στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα επειδή τα ομιλούντα γουρούνια προσβάλλουν τη μουσουλμανική πίστη είναι λιγάκι υπερβολική;

amerikaniki-psyhosi-9789604364459-1000-1568049.jpg
PUBLIC.GR

ΑΜΕΡΙΚΑΝΙΚΗ ΨΥΧΩΣΗ

Ένα λογοτεχνικό ηλεκτροσόκ σε ολόκληρη τη «λαμπερή» πλευρά των σύγχρονων δυτικών ηθών.
19,99 17,99
ΑΓΟΡΑΣΕ ΤΟ

Το πιο πρόσφατο βιβλίο της λίστας από το πιο κακό παιδί της σύγχρονης αμερικανικής λογοτεχνίας περιέχει επικίνδυνα μεγάλες δόσεις από μαύρο χιούμορ. Splatter φόνοι, φρικιαστικά εγκλήματα, αποτρόπαιοι άνθρωποι σε ένα κείμενο που σηκώνει το μεσαίο δάχτυλο απέναντι στα υψηλά κλιμάκια της δυτικής κοινωνίας.

Κανένα βιβλίο δε θα έπρεπε σήμερα να είναι απαγορευμένο. H Αμερικανική Ψύχωση όμως τα έχει καταφέρει κατά καιρούς και σε αρκετές χώρες του πλανήτη (Γερμανία, Αυστραλία, Νέα Ζηλανδία). Αν όχι για όλες τις ηλικίες, σίγουρα τότε για τους αναγνώστες κάτω των 18. Τι νόημα έχει άλλωστε η λογοτεχνία αν δεν είναι επικίνδυνη;

Τα διάσημα βιβλία που απαγορεύτηκαν δεν είναι καθόλου λίγα τα τελευταία 100 χρόνια. Μήπως, όμως, αυτό δείχνει τη δύναμη τους; Τελικά, οι λέξεις κάνουν τους ισχυρούς να νιώθουν άβολα και το κατεστημένο να φοβάται για την επόμενη μέρα. Δεν είναι κάτι καινούργιο, πάντα συνέβαινε – και θα συμβαίνει.