iStock
EXPLAINED

Πώς τα περιστέρια έγιναν το πιο απρόσμενο σύμβολο της νέας εποχής

Στην εποχή της τεχνητής νοημοσύνης και της αυτοματοποίησης, τα περιστέρια έχουν γίνει σύμβολο της πιο αργής επικοινωνίας και της ξεχασμένης σύνδεσής μας με τη φύση. Θα πάψουμε όμως ποτέ να τα μισούμε;

Η Ms Rachel, απαντώντας στο πιο αγαπημένο και viral ερώτημα του διαδικτύου τελευταία, διάλεξε μεταξύ άλλων, να αποκαταστήσει τη φήμη, του πιο μισητού πτηνού της πόλης: των περιστεριών.

«Πρέπει να είμαστε πιο καλοί μαζί τους», είπε στον Kareem Rahma και το SubwayTakes και ξεκίνησε να απαριθμεί λόγους για να μας κάνει να τα συμπαθήσουμε: είναι λαμπερά και όμορφα· ζευγαρώνουν για μια ζωή· και η μαμά και ο μπαμπάς μοιράζονται εξίσου την ευθύνη της φροντίδας των αυγών· τα αρσενικά παράγουν μια ουσία σαν γάλα και ταΐζουν τα μικρά τους· μπορούν να μετρήσουν μέχρι το 9 και εξημερώθηκαν από τους ανθρώπους, για να εγκαταλειφθούν στη συνέχεια, όταν η κοινωνία εξελίχθηκε πέρα από τα όρια των δραστηριοτήτων για τις οποίες είχαν εκπαιδευτεί.

Νιώθεις ήδη άσχημα;

Την ίδια στιγμή, στην άλλη πλευρά του Ατλαντικού, όσο η Ms Rachel και ο Kareem αποβιβάζονταν από το μετρό για να συνεχίσουν τη ζωή τους, ένα χέρι σε έναν τοίχο στο Παγκράτι έγραφε ανορθόγραφα ότι «η Αθήνα ανήκει στα περιστέρια της».

Περίεργο timing ή όχι, αυτή δεν είναι η πρώτη φορά που το ίδιο πλάσμα βρίσκει χώρο να συζητηθεί ξανά. Το περιστέρι, αυτός ο μόνιμος κάτοικος των πόλεων, έχει αρχίσει να αποκτά μια απρόσμενη θέση στην ψηφιακή κουλτούρα.

Από τους πρώτους διδάξαντες ο Numan Khan, ένας digital artist από το Ηνωμένο Βασίλειο, ο οποίος άρχισε πριν από περίπου 1,5 χρόνο να χρησιμοποιεί τεχνητή νοημοσύνη για να δημιουργεί εικόνες με ζώα σε στιγμές ανθρώπινες, ενίοτε χαριτωμένες, άλλες φορές αστείες, αλλά πάντα μα πάντα σουρεαλιστικές.

Η ιδέα βρήκε αμέσως κοινό. Πριν από το 2025 ο Khan είχε λιγότερους από 10.000 followers στο Instagram. Σήμερα, έχει ξεπεράσει το ένα εκατομμύριο.

Ανάμεσα όμως σε όλα τα ζώα που εμφανίζονται στις δημιουργίες του, από μαϊμούδες και σκυλιά μέχρι γάτες, ένα φαίνεται να έχει μια ξεχωριστή θέση και να συγκινεί ιδιαίτερα το κοινό: το περιστέρι.

Περιστέρια να κοιτιούνται στον καθρέφτη, να πίνουν μάτσα, να αράζουν στο laptop, να οπλοφορούν ή να ποζάρουν αγκαλιά με ένα άλλο περιστέρι, συγκεντρώνουν τη μεγαλύτερη αλληλεπίδραση σε σύγκριση με οποιοδήποτε άλλο ζώο στα post του.

«Τα περιστέρια είναι παντού – τα βλέπεις σε όλο τον κόσμο. Όμως δεν τους δίνεται ιδιαίτερη προσοχή και ουσιαστικά αγνοούνται», λέει ο ίδιος. Μισιούνται θα λέγαμε εμείς.

Περιεχόμενο αφιερωμένο στα περιστέρια έχει κατακλύσει τελευταία τα social media: από αστεία memes και καλλιτεχνικές φωτογραφίες μέχρι γαμήλιες τούρτες με θέμα τα περιστέρια, βίντεο ASMR ακόμα και βίντεο στο TikTok σχετικά με τη χρήση των πτηνών ως ένα τεστ για την ενσυναίσθηση.

Υπάρχει ακόμα και εφαρμογή, το Carrier Pidge, μέσω της οποίας μπορείς να στείλεις ένα μήνυμα στους φίλους σου με την ταχύτητα ενός περιστεριού, δηλαδή 177,03 χλμ/ώρα.

Δεν είναι όμως μόνο τα περιστέρια που ξαναμπαίνουν στο ραντάρ. Τα τελευταία χρόνια παρατηρείται μια στροφή σε δραστηριότητες όπως το birdwatching, με όλο και περισσότερους νέους και εκπροσώπους της Gen Z να στρέφονται σε αυτό. Μόνο στη Βρετανία, από το 2018, η αύξηση αγγίζει το 1.088% στη συγκεκριμένη δραστηριότητα!

Οι λάτρεις (;) των περιστεριών, θα σου πουν ότι τα περιστέρια που βλέπουμε παντού γύρω μας είναι απόγονοι των βραχοπεριστεριών (rock doves), που κάποτε εξημερώθηκαν από τον άνθρωπο, χρησιμοποιήθηκαν για αιώνες ως αγγελιοφόροι και όταν πάψαμε να τα χρειαζόμαστε, τα εγκαταλείψαμε.

Σήμερα, κατά βάση, τα περιστέρια των πόλεων επιβιώνουν χάρη στα απορρίμματα και τα αποφάγια, καθώς δεν υπάρχει πουθενά γύρω τους κάποια φυσική πηγή τροφής. Πολλοί επίσης, τα αποκαλούν «αρουραίους με φτερά», καθώς ως ευκαιριακοί παμφάγοι οργανισμοί, τρώνε σχεδόν οτιδήποτε είναι διαθέσιμο στο αστικό περιβάλλον. Έτσι, τόσο απλά η ανθρωπότητα στράφηκε εναντίον τους κατηγορώντας τα για ένα πρόβλημα, που εμείς οι ίδιοι δημιουργήσαμε.

Μέχρι που το διαδίκτυο έδωσε στους νέους πρόσβαση στις πληροφορίες που οι αληθινοί λάτρεις των πουλιών γνώριζαν πάντα: ότι τα περιστέρια, ως παρεξηγημένα πτηνά, χρειάζονται τη βοήθειά μας.

Για πολλούς νέους, τα συγκεκριμένα πτηνά συμβολίζουν μια δυσπιστία απέναντι στην εξουσία και στο σύστημα που ολοένα και αυξάνεται.

«Πιστεύω ότι οι άνθρωποι σήμερα αρχίζουν να συνειδητοποιούν τα συστήματα αδικίας και υποκρισίας που μας περιβάλλουν. Το να κατανοήσει κανείς τη δυστυχία των περιστεριών και την ιστορία τους σημαίνει να έρθει αντιμέτωπος με την άσχημη αλήθεια του ανθρώπινου εγώ», λέει χαρακτηριστικά ο 21χρονος Brysen από τις ΗΠΑ, ο οποίος έχει πάθος για τα περιστέρια από τα 12 του.

Το αναπάντεχο “comeback” των περιστεριών φαίνεται να συνδέεται και με μια γενικότερη ανάγκη των νέων να υπερασπιστούν πλάσματα που θεωρούνται αδικημένα. Δημιουργοί, ακτιβιστές και κινηματογραφιστές που ασχολήθηκαν με τα περιστέρια παρατήρησαν ότι το κοινό τους αποτελείται κυρίως από νέους ανθρώπους, οι οποίοι βλέπουν σε αυτά μια αναλογία με τον τρόπο που αντιμετωπίζονται συχνά και οι ίδιοι: παραμελημένα, υποτιμημένα και παρεξηγημένα.

Το καλύτερο όμως είναι το γεγονός ότι τα ίδια τα περιστέρια φαίνεται να εμπνέουν τον κόσμο να δράσει.

Όπως εξηγεί στο dazed η Susan Joyce, ακτιβίστρια για τα δικαιώματα των ζώων και «η φωνή για τα περιστέρια», «υπάρχει μεγάλη οικολογική ανησυχία και πολιτική αποξένωση, και νεαροί εθελοντές που εντάσσονται στην Εθνική Ένωση Υπεράσπισης των Περιστεριών, βλέπουν ομοιότητες στον τρόπο με τον οποίο αντιμετωπίζονται τα περιστέρια και στον τρόπο με τον οποίο αντιμετωπίζονται οι άνθρωποι». Με άλλα λόγια, αν μια κυβέρνηση δεν νοιάζεται αρκετά για την ευημερία του λαού της, σίγουρα δεν νοιάζεται ούτε για τα περιστέρια. Με αυτή την έννοια, τα περιστέρια έχουν γίνει ένας καθρέφτης του κόσμου που κάποτε μας υποσχέθηκαν και της πραγματικότητας εκείνου στον οποίο ζούμε τώρα.

«Αυτό που μου αρέσει στα περιστέρια είναι η ανθεκτικότητά τους», λέει η Joyce. «Παρά το γεγονός ότι είναι στην πραγματικότητα ένα από τα πιο παραμελημένα ζώα στον πλανήτη, απλώς συνεχίζουν τη ζωή τους και αξιοποιούν στο έπακρο κάθε μέρα».

Ακολουθήστε το OneMan στο Google News και μάθετε τις σημαντικότερες ειδήσεις.