Είναι ασφαλές να αφήνεις τα πλαστικά μπουκάλια στον ήλιο;

Όσο οι μέρες γίνονται πιο ζεστές τόσο μεγαλώνει και η ανάγκη για κατανάλωση περισσότερων υγρών και κυρίως νερού. Από το αμάξι σου και τις τσάντες σου, παντού μπορείς να βρεις μπουκάλια με νερό. Φυσικά, καλά κάνεις και είναι όντως βολικό να έχεις πάντα ένα μπουκάλι μαζί σου, αλλά στην πραγματικότητα πόσο ασφαλές είναι;

Το εμφιαλωμένο νερό προωθείται ως η ασφαλέστερη εναλλακτική λύση σε σχέση με το νερό της βρύσης, ωστόσο σύμφωνα με μελέτες, μπορεί να είναι πολύ χειρότερο όσον αφορά τα μικροπλαστικά που περιέχει, ικανά να περάσουν στο ανθρώπινο σώμα. Χημικοί που μελετούν τις συσκευασίες τροφίμων έχουν διαπιστώσει πως όταν εκτίθενται στον ήλιο και τη ζέστη ουσίες, όπως το αντιμόνιο, το οποίο χρησιμοποιείται ως καταλύτης στην παραγωγή πλαστικών, μπορούν να μεταφερθούν στα υγρά που αποθηκεύονται μέσα σε αυτά.

Άλλες ουσίες, όπως η δισφαινόλη Α (BPA- χημική ουσία για την παραγωγή σκληρών πλαστικών) διαρρέουν σε ορισμένα εμφιαλωμένα νερά όταν αυξάνεται η θερμοκρασία. «Δεν θα έπρεπε να βρίσκεται εκεί- η βιομηχανία συνεχίζει να μας λέει ότι δεν θα έπρεπε να βρίσκεται εκεί- αλλά ανιχνεύεται», λέει η Olwenn Martin, αναπληρώτρια καθηγήτρια στο University College London.

Από τι κατασκευάζονται τα μπουκάλια

Πολλά από τα πλαστικά μπουκάλια νερού μιας χρήσης κατασκευάζονται από τερεφθαλικό πολυαιθυλένιο (ΡΕΤ), ένα βασικό υλικό για τα συσκευασμένα ποτά και ένα από τα λίγα πλαστικά που μπορούν να ανακυκλωθούν σε δοχεία τροφίμων.

Τα μπουκάλια δεν αποτελούνται μόνο από το πολυμερές πλαστικό, όπως λέει η Ελένη Ιακωβίδου, λέκτορας περιβαλλοντικής διαχείρισης στο Πανεπιστήμιο Brunel του Λονδίνου. Τα πρόσθετα και άλλες ουσίες προσδίδουν στο πλαστικό συγκεκριμένες ιδιότητες. Σε μελέτη που πραγματοποίησε η ίδια και οι συνεργάτες της το 2022, εξετάστηκαν τα διαθέσιμα στοιχεία σχετικά με το τι θα μπορούσε να διαχέεται στα ποτά που περιέχονται σε μπουκάλα ΡΕΤ.

Τα ευρήματά τους ήταν κάπως ανησυχητικά. Ήταν γνωστό και από άλλες ερευνητικές ομάδες ότι στοιχεία και ουσίες από τα μπουκάλια μπορούν να μεταφερθούν στα υγρά, όμως διέφεραν οι ποσότητες και οι επιπτώσεις στην υγεία δεν είναι σαφείς. Πολλές ομάδες ασχολήθηκαν ειδικά με τις επιδράσεις της θερμοκρασίας στη διαδικασία αυτή, διαπιστώνοντας πως σε πολλές θερμότερες περιοχές του κόσμου, το νερό βρύσης δεν είναι ασφαλές, και οι συγγραφείς της μελέτης ανταποκρίνονταν στις ανησυχίες για την ασφάλεια που είχαν πολλοί που πίνουν εμφιαλωμένο νερό.

Τι συμβαίνει στην υγεία μας όταν πίνουμε νερό από θερμό πλαστικό μπουκάλι

Με την πάροδο των ετών, μελέτες έχουν διαπιστώσει ότι πολλές χημικές ουσίες μπορούν να μεταφερθούν από τα πλαστικά δοχεία μίας χρήσης στο περιεχόμενό τους. Ορισμένες από αυτές, όπως οι φθαλικοί εστέρες, που δρουν ως ενδοκρινικοί διαταρακτές είναι γνωστό ότι είναι επιβλαβείς για την υγεία, ενώ για άλλες δεν υπάρχει ακόμα κάποια ξεκάθαρη τοποθέτηση. «Δεν διαθέτουμε στοιχεία σχετικά με την σωρευτική επίδραση αυτών των χημικών ουσιών στον ανθρώπινο οργανισμό», δήλωσε η κα Ιακωβίδου. «Επίσης, υπάρχει αλληλεπίδραση αυτών των ουσιών με άλλες χημικές ουσίες στις οποίες εκτίθεστε, οπότε δεν έχουμε φτάσει ακόμα στο σημείο να τις συνδέσουμε με συγκεκριμένες επιπτώσεις στην υγεία», συνέχισε.

Οι επιστήμονες που μελετούν το φαινόμενο αυτό συμβουλεύουν τα περιορίσουμε όπου είναι δυνατό τη χρήση πλαστικών δοχείων για τρόφιμα και ποτά ειδικά αν πρόκειται να τα θερμάνουμε.

Πώς πρέπει να αποθηκεύουμε τα πλαστικά μπουκάλια

Σύμφωνα με την κα Ιακωβίδου το εμφιαλωμένο νερό πρέπει να φυλάσσεται σε δροσερό και σκοτεινό μέρος. Ωστόσο, ακόμη και τα ντουλάπια στο σπίτι μας μπορούν να παρουσιάζουν υψηλή θερμοκρασία που μπορούν να ευνοήσουν τη διαδικασία αυτή.

Σε ενημερωτικό δελτίο για του καταναλωτές, η Διεθνής Ένωση Εμφιαλωμένου Νερού «συνιστά στους καταναλωτές να φυλάσσουν το εμφιαλωμένο νερό σε θερμοκρασία δωματίου ή χαμηλότερη, μακριά από το άμεσο ηλιακό φως».

Σε δοκιμές με διάφορα υγρά, ορισμένες ουσίες αρχίζουν να μετακινούνται γύρω στους 20 °C, ενώ άλλες παρουσιάζουν μεγαλύτερη κινητικότητα πάνω από τους 30-40 °C.

ΣΧΕΤΙΚΟ ΘΕΜΑ