Γιατί χρειάζεται να έχεις μία μυστική λέξη με την οικογένειά σου

Στην αρχή ήταν ένας ξένος που παρίστανε ένα αγαπημένο σου πρόσωπο. Πλέον, οι νέες απάτες με ΑΙ αντιγράφουν τις φωνές των οικείων μας και μπορούν να μας ξεγελάσουν ακόμα πιο εύκολα.

Αν δεν έχετε πέσει θύμα εσείς οι ίδιοι, σίγουρα θα έχετε ακούσει μία ιστορία: ένας άγνωστος καλεί έναν γονιό και προσποιούμενος το παιδί του τού λέει ότι κινδυνεύει, με σκοπό να του αποσπάσει χρήματα.

Οι απάτες αυτές, που πλέον γίνονται όλο και πιο μαζικά, δεν έχουν θύματα μόνο ηλικιωμένους ή ανθρώπους που δεν είναι ιδιαίτερα εξοικειωμένοι με την τεχνολογία.

Δυστυχώς, όλοι μπορούν να πέσουν θύματα ενός deepfake τηλεφωνήματος, καθώς η τεχνητή νοημοσύνη είναι πλέον αρκετά εξελιγμένη.

Ευτυχώς, υπάρχει μία εύκολη λύση που δεν απαιτεί καν τη χρήση τεχνολογίας.

Η οικογένειά σας χρειάζεται μια μυστική λέξη, έναν κωδικό που θα χρησιμοποιείτε για να επαληθεύετε την ταυτότητα του άλλου σε περίπτωση μιας τέτοιας συνθήκης. Ο απατεώνας μπορεί να χρησιμοποιεί τη φωνή σας αλλά δεν γνωρίζει τα μυστικά σας.

Μόνο οι Αμερικανοί υπέστησαν απώλειες ύψους περίπου 148,2 δισ. δολαρίων από διαδικτυακές απάτες και εγκλήματα το 2025, σημειώνοντας αύξηση σχεδόν 26% σε σχέση με το προηγούμενο έτος, αναφέρει σε δημοσίευμά του το BBC. Οι απάτες που βασίζονται στην τεχνητή νοημοσύνη αντιπροσώπευαν 6,3 δισ. δολάρια από το συνολικό αυτό ποσό. Οι ειδικοί αναφέρουν ότι αυξάνονται εκθετικά.

«Δεν πρόκειται για υποθετικό σενάριο», λέει ο Hany Farid, συνιδρυτής της GetReal Security και ένας από τους κορυφαίους ειδικούς παγκοσμίως στα deepfakes με τεχνητή νοημοσύνη.

«Αυτές οι απάτες διαπράττονται σε όλο τον κόσμο. Φανταστείτε να λαμβάνετε μια κλήση στις δύο τα ξημερώματα, ένα φωνητικό μήνυμα, μια βιντεοκλήση, από κάποιο αγαπημένο σας πρόσωπο που σας λέει ότι βρίσκεται σε κίνδυνο», λέει. «Ή ίσως να είναι ο διευθύνων σύμβουλός σας, που φωνάζει ότι χρειάζεται βοήθεια για να συνδεθεί. Ο μέσος καταναλωτής δεν είναι έτοιμος για κάτι τέτοιο».

Ο Farid και άλλοι ειδικοί συμφωνούν ότι μια μυστική λέξη είναι ο ευκολότερος τρόπος για να προστατευτείτε. «Η σύζυγός μου και εγώ έχουμε έναν κωδικό. Αν κάποιος από τους δύο λάβει μια ασυνήθιστη κλήση, τον χρησιμοποιούμε για να επαληθεύσουμε την ταυτότητα», λέει.

Διαλέξτε κάτι που είναι εύκολο να το θυμάστε και δύσκολο να το μαντέψει κανείς. Τα «δικά σας αστεία» είναι μια ασφαλής επιλογή.

«Αν με πάρει η γυναίκα μου και μου ζητήσει να αγοράσω γάλα, δεν θα της ζητήσω τον κωδικό πρόσβασης», λέει ο Farid. «Αλλά αν τυχόν μου πει ότι είχε ατύχημα και χρειάζεται να της μεταφέρω χρήματα – οτιδήποτε ασυνήθιστο – τότε είναι που τον χρησιμοποιείς».

Όμως, όταν λάβεις εκείνο το τηλεφώνημα και ακούσεις έναν αγαπημένο σου άνθρωπο σε κρίση, η πίεση μπορεί να ανατρέψει τα σχέδιά σου. Πρέπει να ξέρεις πώς και πότε να είσαι έτοιμος.

Ο Gary Schildhorn, δικηγόρος από τη Φιλαδέλφεια των ΗΠΑ, κατάφερε να αποφύγει μια απάτη με deepfake που στόχευε τον ίδιο το 2023. Η εμπειρία ήταν τόσο συγκλονιστική που πλέον δραστηριοποιείται στον ελεύθερο χρόνο του ως υποστηρικτής της προστασίας από τις απάτες.

«Υπάρχουν τρία προειδοποιητικά σημάδια», λέει. Όλα έχουν τον ίδιο στόχο: οι απατεώνες θέλουν να σε απομονώσουν και να σε φοβίσουν, ώστε να μην έχεις χρόνο να σκεφτείς.

«Ένα προειδοποιητικό σημάδι είναι ο χρόνος. Όλα πρέπει να γίνουν αμέσως», λέει. «Το δεύτερο είναι ότι δεν ζητούν ποτέ χρήματα που μπορούν να ανιχνευθούν. Αν χρειάζονται Bitcoin, κάρτες δώρων ή μετρητά, ξέρεις ποια είναι η πρόθεσή τους. Και το τρίτο είναι ότι προσπαθούν να ελέγχουν με ποιον μιλάς».

Η γνώση των χαρακτηριστικών μιας κλασικής απάτης είναι ζωτικής σημασίας, αλλά η ευαισθητοποίηση από μόνη της δεν αρκεί.

«Ένα από τα πιο σημαντικά πράγματα είναι το πώς αντιδράτε», λέει ο Brian Long, συνιδρυτής της Adaptive Security, η οποία δημιουργεί προγράμματα εκπαίδευσης σε θέματα ασφάλειας με τεχνητή νοημοσύνη για εταιρείες. «Πρέπει να εκπαιδεύσετε το μυαλό σας ώστε να είστε προετοιμασμένοι για αυτό το σενάριο».

Και φυσικά, πρέπει να βεβαιωθείτε ότι εσείς και οι αγαπημένοι σας δεν θα ξεχάσετε τη λέξη-κωδικό.

Ο καλύτερος τρόπος για να το πετύχετε αυτό είναι η εξάσκηση, αλλά δεν χρειάζεται να είναι εξαντλητική. Ένας εύκολος τρόπος για να είστε πάντοτε προετοιμασμένοι είναι να τσεκάρετε κάθε τρεις μήνες με την οικογένειά σας ότι θυμάστε τη λέξη – κωδικό.

Επίσης, μπορείτε να κάνετε μια μικρή πρόβα για το πρωτόκολλο που πρέπει να ακολουθήσετε σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης: να διατηρήσετε την ψυχραιμία σας, να ζητήσετε τον κωδικό πρόσβασης και να συμβουλευτείτε κάποιον που εμπιστεύεστε πριν προβείτε σε οποιαδήποτε ενέργεια.

ΣΧΕΤΙΚΟ ΘΕΜΑ